KANCELARIA ADWOKACKA

Adwokat Damian Murdza

w Rzeszowie

Adwokat Rzeszów - Adwokat Damian Murdza - Profesjonalna Pomoc Prawna

Śmierć bliskiego w wypadku drogowym — pierwsze czynności rodziny na policji i w prokuraturze

Spis tre­ści Roz­wiń
Zapalony znicz i biała róża przy przejściu dla pieszych, w tle radiowóz z niebieskimi światłami. Grafika AI.
Pomoc praw­na dla rodzi­ny po śmier­tel­nym wypad­ku dro­go­wym, rów­nież po potrą­ce­niu pie­sze­go – adwo­kat Damian Mur­dza w Rze­szo­wie. Gra­fi­ka wyge­ne­ro­wa­na przy uży­ciu AI.

Stan praw­ny na dzień: 25 paź­dzier­ni­ka 2026 r.

    Po śmier­ci bli­skie­go w wypad­ku dro­go­wym war­to usta­lić, któ­ra jed­nost­ka Poli­cji i pro­ku­ra­tu­ra zaj­mu­ją się spra­wą, gdzie prze­wie­zio­no cia­ło oraz jakie doku­men­ty są potrzeb­ne do jego ode­bra­nia i pocho­wa­nia. Oso­by naj­bliż­sze oraz oso­by pozo­sta­ją­ce na utrzy­ma­niu zmar­łe­go mogą rów­nież wyko­ny­wać pra­wa, któ­re przy­słu­gi­wa­ły­by mu jako pokrzyw­dzo­ne­mu — mię­dzy inny­mi skła­dać wnio­ski dowo­do­we, wystę­po­wać o dostęp do akt i zaskar­żać okre­ślo­ne decy­zje.

    Doty­czy to zarów­no śmier­ci kie­row­cy lub śmier­ci pasa­że­ra, jak i śmier­tel­ne­go potrą­ce­nia pie­sze­go — na przej­ściu dla pie­szych, poza przej­ściem, na pobo­czu czy w innych oko­licz­no­ściach. Przy potrą­ce­niu szcze­gól­ne zna­cze­nie mogą mieć widocz­ność, pręd­kość pojaz­du, zacho­wa­nie uczest­ni­ków oraz moż­li­wość unik­nię­cia zderzenia.

    Orga­ni­za­cja pogrze­bu, kon­takt z funk­cjo­na­riu­sza­mi i gro­ma­dze­nie doku­men­tów czę­sto przy­pa­da­ją na ten sam czas. Nie wszyst­kie spra­wy trze­ba jed­nak zała­twić jed­ne­go dnia. Naj­pierw nale­ży roz­po­znać czyn­no­ści wyma­ga­ją­ce szyb­kiej reak­cji, zwłasz­cza zabez­pie­cze­nie nagrań oraz odpo­wiedź na dorę­czo­ne pismo, z któ­rym wią­że się ter­min procesowy.

    Rów­no­le­gle war­to zadbać o doku­men­ty potrzeb­ne do docho­dze­nia odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia od ubez­pie­czy­cie­la. Zgło­sze­nie takich rosz­czeń co do zasa­dy nie wyma­ga ocze­ki­wa­nia na zakoń­cze­nie spra­wy karnej.

    Co rodzina powinna zrobić w pierwszej kolejności po śmiertelnym wypadku?

    Rodzi­na powin­na przede wszyst­kim usta­lić pod­sta­wo­we infor­ma­cje o spra­wie, for­mal­no­ści doty­czą­ce cia­ła zmar­łe­go oraz dowo­dy wyma­ga­ją­ce zabez­pie­cze­nia. Pomoc­ne jest zało­że­nie jed­nej tecz­ki na doku­men­ty i pro­wa­dze­nie krót­kiej listy wyko­na­nych czynności.

    Co zro­bić?

    Gdzie uzy­skać infor­ma­cje lub zło­żyć wniosek?

    Co przy­go­to­wać lub zanotować?

    Usta­lić jed­nost­kę pro­wa­dzą­cą sprawę

    Poli­cja obsłu­gu­ją­ca zda­rze­nie, następ­nie wła­ści­wa prokuratura

    Datę i miej­sce wypad­ku, dane zmarłego

    Zapi­sać dane spra­wy i prowadzącego

    Jed­nost­ka Poli­cji oraz prokuratura

    Sygna­tu­rę, nazwi­sko pro­wa­dzą­ce­go, tele­fon i adres jednostki

    Usta­lić miej­sce prze­wie­zie­nia ciała

    Poli­cja, pro­ku­ra­tu­ra, wska­za­na placówka

    Infor­ma­cję o sek­cji, oso­bie kon­tak­to­wej i for­mal­no­ściach doty­czą­cych odbioru

    Poin­for­mo­wać o wyko­ny­wa­niu praw zmarłego

    Organ pro­wa­dzą­cy postępowanie

    Dane oso­by upraw­nio­nej, opis jej rela­cji ze zmar­łym i adres do doręczeń

    Wska­zać dowo­dy, któ­re mogą zniknąć

    Poli­cja lub prokuratura

    Loka­li­za­cje kamer, dane świad­ków, infor­ma­cje o nagra­niach i urządzeniach

    Zacho­wać otrzy­ma­ne pisma

    Wła­sna doku­men­ta­cja sprawy

    Całe pismo, poucze­nie, koper­tę i datę doręczenia

    Roz­po­cząć porząd­ko­wa­nie doku­men­tów do roszczeń

    Wła­sna doku­men­ta­cja, następ­nie ubezpieczyciel

    Rachun­ki, doku­men­ty rodzin­ne i finan­so­we, korespondencję

    Jest to prak­tycz­na kolej­ność dzia­ła­nia, a nie zestaw jed­na­ko­wych ter­mi­nów usta­wo­wych. Nagra­nie może zostać nad­pi­sa­ne bar­dzo szyb­ko, nato­miast uzy­ska­nie czę­ści doku­men­tów będzie moż­li­we dopie­ro po wyko­na­niu okre­ślo­nych czyn­no­ści przez organy.

    Jeże­li kil­ka osób może pomóc, war­to podzie­lić obo­wiąz­ki orga­ni­za­cyj­ne. Jed­na oso­ba może porząd­ko­wać kore­spon­den­cję, dru­ga usta­lać for­mal­no­ści pogrze­bo­we, a kolej­na prze­ka­zy­wać pro­wa­dzą­ce­mu infor­ma­cje o świad­kach. Taki podział nie ozna­cza jed­nak, że jed­na oso­ba auto­ma­tycz­nie repre­zen­tu­je pro­ce­so­wo wszyst­kich człon­ków rodziny.

    Kto informuje rodzinę o śmierci i o co zapytać podczas pierwszego kontaktu z Policją?

    O śmier­ci na miej­scu wypad­ku rodzi­nę naj­czę­ściej infor­mu­je Poli­cja. Jeże­li poszko­do­wa­ny zmarł póź­niej w szpi­ta­lu, kon­takt doty­czą­cy jego śmier­ci może pocho­dzić rów­nież z pla­ców­ki medycznej.

    Poli­cyj­ne mate­ria­ły szko­le­nio­we zale­ca­ją prze­ka­zy­wa­nie wia­do­mo­ści oso­bi­ście, moż­li­wie szyb­ko po usta­le­niu toż­sa­mo­ści zmar­łe­go i jego naj­bliż­szych. Rze­czy­wi­sty czas powia­do­mie­nia zale­ży jed­nak mię­dzy inny­mi od iden­ty­fi­ka­cji ofia­ry oraz moż­li­wo­ści odna­le­zie­nia rodzi­ny. Nie moż­na więc zagwa­ran­to­wać jed­na­ko­wej licz­by godzin w każ­dej spra­wie. Zasa­dy te opi­su­ją mate­ria­ły Poli­cji doty­czą­ce powia­da­mia­nia o śmier­ci oso­by naj­bliż­szej.

    Pod­czas pierw­sze­go kon­tak­tu war­to zapisać:

    • imię i nazwi­sko funk­cjo­na­riu­sza oraz nazwę jednostki;
    • numer tele­fo­nu umoż­li­wia­ją­cy dal­szy kon­takt;
    • infor­ma­cję, dokąd prze­wie­zio­no cia­ło;
    • nazwę pro­ku­ra­tu­ry zaj­mu­ją­cej się spra­wą, jeże­li jest już zna­na;
    • numer spra­wy lub infor­ma­cję, kie­dy będzie moż­na go uzy­skać;
    • wska­zów­ki doty­czą­ce doku­men­tów, odbio­ru rze­czy oso­bi­stych i dal­szych czyn­no­ści.

    W pierw­szej roz­mo­wie nie zawsze będzie moż­li­we uzy­ska­nie peł­ne­go opi­su zda­rze­nia. Usta­le­nie prze­bie­gu wypad­ku, jego przy­czyn i odpo­wie­dzial­no­ści kon­kret­nych osób wyma­ga zebra­nia dowodów.

    Sam śmier­tel­ny sku­tek nie prze­są­dza jesz­cze, kto pono­si odpo­wie­dzial­ność kar­ną. Spra­wa o spo­wo­do­wa­nie wypad­ku ze skut­kiem śmier­tel­nym, kwa­li­fi­ko­wa­ne­go na pod­sta­wie art. 177 § 2 Kodek­su kar­ne­go, jest ści­ga­na z urzę­du. Rodzi­na nie musi skła­dać wnio­sku o ści­ga­nie, aby orga­ny mogły pro­wa­dzić takie postępowanie.

    Szer­sze wyja­śnie­nie znaj­du­je się w arty­ku­le o odpo­wie­dzial­no­ści kar­nej za spo­wo­do­wa­nie wypad­ku dro­go­we­go.

    Kto może wykonywać prawa zmarłego pokrzywdzonego?

    Pra­wa zmar­łe­go pokrzyw­dzo­ne­go mogą wyko­ny­wać oso­by naj­bliż­sze lub oso­by pozo­sta­ją­ce na jego utrzy­ma­niu. Jeże­li takich osób nie ma albo nie zosta­ły ujaw­nio­ne, pra­wa te wyko­nu­je pro­ku­ra­tor dzia­ła­ją­cy z urzędu.

    Pod­sta­wą jest art. 52 § 1 Kodek­su postę­po­wa­nia kar­ne­go. W postę­po­wa­niu przy­go­to­waw­czym pokrzyw­dzo­ny jest stro­ną, a oso­by upraw­nio­ne na pod­sta­wie tego prze­pi­su mogą wyko­ny­wać pra­wa, któ­re przy­słu­gi­wa­ły­by zmar­łe­mu.

    Kto jest osobą najbliższą?

    Do osób naj­bliż­szych w rozu­mie­niu art. 115 § 11 Kodek­su kar­ne­go nale­żą mię­dzy inny­mi mał­żo­nek, rodzi­ce, dziad­ko­wie, dzie­ci, wnu­ki i rodzeń­stwo. Prze­pis obej­mu­je rów­nież wska­za­nych w nim powi­no­wa­tych, oso­by zwią­za­ne przy­spo­so­bie­niem oraz oso­bę pozo­sta­ją­cą we wspól­nym poży­ciu.

    Nie każ­da bli­ska zna­jo­mość daje takie upraw­nie­nie. Trze­ba usta­lić, czy rela­cja mie­ści się w usta­wo­wym poję­ciu oso­by naj­bliż­szej albo czy dana oso­ba pozo­sta­wa­ła na utrzy­ma­niu zmarłego.

    Czy partner bez ślubu może uczestniczyć w postępowaniu?

    Tak, part­ner bez ślu­bu może wyko­ny­wać pra­wa zmar­łe­go pokrzyw­dzo­ne­go, jeże­li pozo­sta­wał z nim we wspól­nym poży­ciu. Zna­cze­nie ma rze­czy­wi­sty cha­rak­ter relacji.

    Sąd Naj­wyż­szy w uchwa­le sied­miu sędziów z 25 lute­go 2016 r., I KZP 20/15, wyja­śnił, że wspól­ne poży­cie wią­że się z wię­zia­mi emo­cjo­nal­ny­mi, fizycz­ny­mi i gospo­dar­czy­mi. Brak jed­nej z nich może być obiek­tyw­nie uspra­wie­dli­wio­ny, a odmien­ność płci nie jest warun­kiem uzna­nia takiej rela­cji.

    W prak­ty­ce part­ner powi­nien opi­sać swo­ją rela­cję ze zmar­łym. Pomoc­ne mogą być doku­men­ty i inne infor­ma­cje potwier­dza­ją­ce wspól­ne gospo­dar­stwo domo­we oraz rze­czy­wi­ste wspól­ne życie. Samo okre­śle­nie się jako part­ner może wyma­gać uzu­peł­nie­nia, jeże­li organ ma uza­sad­nio­ne wątpliwości.

    Jak rozpocząć wykonywanie praw zmarłego? w postępowaniu karnym

    Oso­ba upraw­nio­na powin­na poin­for­mo­wać organ pro­wa­dzą­cy spra­wę, kim jest dla zmar­łe­go i że zamie­rza wyko­ny­wać przy­słu­gu­ją­ce mu pra­wa. War­to zro­bić to w piśmie, zacho­wu­jąc potwier­dze­nie jego złożenia.

    Upraw­nie­nie wyni­ka z usta­wy. Nie nale­ży trak­to­wać takie­go pisma jako wnio­sku, któ­ry dopie­ro two­rzy „sta­tus pokrzyw­dzo­ne­go” po stro­nie człon­ka rodzi­ny. Organ może nato­miast spraw­dzać, czy oso­ba zgła­sza­ją­ca się do spra­wy rze­czy­wi­ście nale­ży do krę­gu uprawnionych.

    W piśmie war­to podać:

    • nazwę orga­nu i sygna­tu­rę, jeże­li jest zna­na;
    • swo­je dane i adres do dorę­czeń;
    • dane zmar­łe­go;
    • rela­cję ze zmar­łym lub oko­licz­no­ści pozo­sta­wa­nia na jego utrzy­ma­niu;
    • infor­ma­cję o zamia­rze wyko­ny­wa­nia praw na pod­sta­wie art. 52 § 1 k.p.k.;
    • kon­kret­ne żąda­nia, np. udo­stęp­nie­nie akt albo prze­pro­wa­dze­nie wska­za­nej czyn­no­ści;
    • datę i pod­pis.

    Doku­men­tem potwier­dza­ją­cym pokre­wień­stwo może być odpo­wied­ni odpis aktu sta­nu cywil­ne­go. Przy innej pod­sta­wie upraw­nie­nia potrzeb­ne mogą być inne materiały.

    Czy kilka osób z rodziny może działać jednocześnie?

    Tak, kil­ka upraw­nio­nych osób może wyko­ny­wać pra­wa zmar­łe­go pokrzyw­dzo­ne­go. Zgo­da wszyst­kich człon­ków rodzi­ny nie jest warun­kiem pod­ję­cia czyn­no­ści przez jed­ną z nich.

    War­to jed­nak uzgod­nić pod­sta­wo­wy spo­sób wymia­ny infor­ma­cji. Sprzecz­ne pisma, wie­lo­krot­ne skła­da­nie tych samych wnio­sków i brak wie­dzy o dorę­czo­nych roz­strzy­gnię­ciach mogą utrud­niać udział w sprawie.

    Jeże­li pra­wa mają być wyko­ny­wa­ne w imie­niu mało­let­nie­go, trze­ba dodat­ko­wo usta­lić zasa­dy jego repre­zen­ta­cji, szcze­gól­nie gdy inte­re­sy dziec­ka i rodzi­ca mogą pozo­sta­wać w sprzeczności.

    Czy trzeba najpierw przeprowadzić sprawę spadkową?

    Nie, wyko­ny­wa­nie praw zmar­łe­go na pod­sta­wie art. 52 k.p.k. nie wyma­ga wcze­śniej­sze­go uzy­ska­nia posta­no­wie­nia o stwier­dze­niu naby­cia spad­ku ani aktu poświad­cze­nia dzie­dzi­cze­nia.

    Upraw­nie­nia pro­ce­so­we i dzie­dzi­cze­nie opie­ra­ją się na róż­nych pod­sta­wach. Doku­men­ty spad­ko­we mogą mieć nato­miast zna­cze­nie przy innych spra­wach, w tym przy usta­la­niu, komu nale­ży wydać okre­ślo­ny skład­nik mająt­ku zmarłego.

    Kiedy można odebrać ciało i zorganizować pogrzeb?

    Odbiór cia­ła nale­ży uzgod­nić z orga­nem pro­wa­dzą­cym spra­wę i pla­ców­ką, do któ­rej zosta­ło prze­wie­zio­ne. Moż­li­wość pocho­wa­nia zale­ży mię­dzy inny­mi od wyko­na­nia potrzeb­nych czyn­no­ści oraz uzy­ska­nia wyma­ga­nych dokumentów.

    Kiedy przeprowadza się sekcję zwłok?

    Oglę­dzi­ny i otwar­cie zwłok prze­pro­wa­dza się, jeże­li zacho­dzi podej­rze­nie prze­stęp­ne­go spo­wo­do­wa­nia śmier­ci. Taką prze­słan­kę prze­wi­du­je art. 209 § 1 k.p.k.

    W spra­wach śmier­tel­nych wypad­ków, w tym potrą­ceń pie­szych, sek­cja czę­sto ma pod­sta­wo­we zna­cze­nie dla usta­le­nia przy­czy­ny zgo­nu oraz związ­ku mię­dzy obra­że­nia­mi a zda­rze­niem. Jej prze­pro­wa­dze­nie na tej pod­sta­wie nie zale­ży od zgo­dy rodziny.

    Doku­men­ta­cja medycz­na może mieć rów­nież zna­cze­nie dla rekon­struk­cji wypad­ku — na przy­kład przy usta­la­niu pozy­cji pie­sze­go w chwi­li ude­rze­nia i mecha­ni­zmu powsta­nia obrażeń.

    Kto wydaje zezwolenie na pochowanie?

    Zezwo­le­nie pro­ku­ra­to­ra jest potrzeb­ne, jeże­li zacho­dzi uza­sad­nio­ne podej­rze­nie, że przy­czy­ną zgo­nu było prze­stęp­stwo. W takim przy­pad­ku jest wyma­ga­ne obok kar­ty zgonu.

    Pod­sta­wę sta­no­wi art. 11 ust. 9 usta­wy o cmen­ta­rzach i cho­wa­niu zmar­łych.

    Rodzi­na powin­na ustalić:

    • kto pro­wa­dzi spra­wę i może udzie­lić infor­ma­cji o zezwo­le­niu;
    • czy wyko­na­no już potrzeb­ne czyn­no­ści;
    • kto wysta­wia kar­tę zgo­nu;
    • w jaki spo­sób doku­men­ty zosta­ną prze­ka­za­ne oso­bie orga­ni­zu­ją­cej pogrzeb lub zakła­do­wi pogrze­bo­we­mu.

    Czym różnią się karta zgonu, akt zgonu i zezwolenie prokuratora?

    Kar­ta zgo­nu, akt zgo­nu i zezwo­le­nie pro­ku­ra­to­ra peł­nią róż­ne funk­cje. Nie moż­na uży­wać tych nazw zamiennie.

    Doku­ment

    Do cze­go służy?

    Kar­ta zgonu

    Sta­no­wi doku­ment medycz­ny wyko­rzy­sty­wa­ny przy reje­stra­cji zgo­nu i for­mal­no­ściach pogrzebowych

    Akt zgo­nu

    Jest aktem sta­nu cywil­ne­go; jego odpis uzy­sku­je się w urzę­dzie sta­nu cywilnego

    Zezwo­le­nie pro­ku­ra­to­ra na pochowanie

    Jest dodat­ko­wo wyma­ga­ne, gdy zacho­dzi uza­sad­nio­ne podej­rze­nie prze­stęp­nej przy­czy­ny zgonu

    Nie ma pod­staw do obie­cy­wa­nia rodzi­nie jed­na­ko­we­go ter­mi­nu wyda­nia cia­ła w każ­dej spra­wie. Przed usta­le­niem osta­tecz­nej daty pogrze­bu war­to potwier­dzić moż­li­wość odbio­ru i kom­plet potrzeb­nych dokumentów.

    Jak odzyskać telefon, dokumenty i inne rzeczy osobiste zmarłego?

    Rze­czy oso­bi­ste moż­na odzy­skać po usta­le­niu, kto je prze­cho­wu­je, czy są potrzeb­ne w postę­po­wa­niu i kto jest upraw­nio­ny do ich odbioru.

    Tele­fon, odzież, obu­wie, doku­men­ty, biżu­te­ria lub inne rze­czy mogły zostać zabez­pie­czo­ne jako dowo­dy. Zgod­nie z art. 230 § 2 k.p.k. zatrzy­ma­ne rze­czy zwra­ca się oso­bie upraw­nio­nej nie­zwłocz­nie po stwier­dze­niu ich zbęd­no­ści dla postę­po­wa­nia.

    We wnio­sku o zwrot war­to wskazać:

    • sygna­tu­rę spra­wy;
    • dokład­ny opis rze­czy;
    • infor­ma­cję, kie­dy i gdzie zosta­ła zabez­pie­czo­na, jeże­li jest zna­na;
    • pod­sta­wę upraw­nie­nia do odbio­ru;
    • spo­sób kon­tak­tu i pro­po­no­wa­ny spo­sób wyda­nia.

    Jeże­li przed­miot nadal jest potrzeb­ny do badań, organ może nie wydać go od razu. War­to wów­czas usta­lić, jakie czyn­no­ści pozo­sta­ją do wykonania.

    Trze­ba rów­nież oddzie­lić zwrot dowo­du rze­czo­we­go od spo­ru o wła­sność. Upraw­nie­nie do wyko­ny­wa­nia praw zmar­łe­go w pro­ce­sie kar­nym nie ozna­cza auto­ma­tycz­nie pra­wa wła­sno­ści wszyst­kich jego rzeczy.

    Przy śmier­tel­nym potrą­ce­niu zna­cze­nie dowo­do­we mogą mieć ubra­nie i obu­wie pie­sze­go, ich uszko­dze­nia oraz znaj­du­ją­ce się na nich śla­dy. Przed pra­niem, napra­wą albo wyrzu­ce­niem rze­czy trze­ba usta­lić, czy nie wyma­ga­ją dal­szych oglę­dzin. Podob­nie przed inge­ren­cją w tele­fon nale­ży spraw­dzić, czy nie zawie­ra danych potrzeb­nych do wyja­śnie­nia zdarzenia.

    Jak uzyskać informacje o śledztwie i dostęp do akt?

    Infor­ma­cje o spra­wie naj­le­piej uzy­ski­wać przez usta­lo­ny kon­takt z pro­wa­dzą­cym oraz korzy­sta­nie z praw pro­ce­so­wych, w tym skła­da­nie wnio­sków o dostęp do akt. Roz­mo­wa tele­fo­nicz­na może pomóc orga­ni­za­cyj­nie, ale nie zastę­pu­je zapo­zna­nia się z dokumentami.

    Jak przygotować pierwsze pismo do Policji lub prokuratury?

    Pierw­sze pismo powin­no pozwa­lać ziden­ty­fi­ko­wać spra­wę, oso­bę upraw­nio­ną i jej żąda­nia. Jeże­li rodzi­na nie zna jesz­cze sygna­tu­ry, nale­ży podać dane zmar­łe­go oraz datę i miej­sce wypadku.

    Moż­na w nim połą­czyć infor­ma­cję o wyko­ny­wa­niu praw zmar­łe­go z wnio­ska­mi o:

    • wska­za­nie sygna­tu­ry i orga­nu pro­wa­dzą­ce­go;
    • odno­to­wa­nie aktu­al­ne­go adre­su do dorę­czeń;
    • udo­stęp­nie­nie akt i umoż­li­wie­nie wyko­na­nia kopii;
    • prze­pro­wa­dze­nie kon­kret­nych czyn­no­ści dowo­do­wych;
    • dopusz­cze­nie do udzia­łu w czyn­no­ściach na zasa­dach prze­wi­dzia­nych w k.p.k.

    W pierw­szym piśmie trze­ba rów­nież uwzględ­nić wyma­ga­ne dane kon­tak­to­we albo oświad­cze­nie o ich nie­po­sia­da­niu. Ogól­ne wyma­ga­nia pisma pro­ce­so­we­go okre­śla art. 119 k.p.k.

    Pismo war­to zło­żyć w spo­sób umoż­li­wia­ją­cy potwier­dze­nie daty jego wnie­sie­nia. Przy czyn­no­ści obję­tej ter­mi­nem trze­ba spraw­dzić dopusz­czal­ną for­mę zło­że­nia. Tele­fo­nicz­ne zapy­ta­nie o spra­wę lub e‑mail z proś­bą o infor­ma­cję nie zastę­pu­ją pra­wi­dło­wo wnie­sio­ne­go środ­ka zaskarżenia.

    Czy rodzina ofiary wypadku ma prawo zobaczyć wszystkie akta od razu?

    Dostęp do akt w postę­po­wa­niu przy­go­to­waw­czym pod­le­ga zasa­dom i ogra­ni­cze­niom prze­wi­dzia­nym w art. 156 § 5 k.p.k. Wyko­ny­wa­nie praw zmar­łe­go nie daje bez­wa­run­ko­we­go dostę­pu do wszyst­kich mate­ria­łów w każ­dym momen­cie.

    Ogra­ni­cze­nie może wią­zać się z potrze­bą zabez­pie­cze­nia pra­wi­dło­we­go toku postę­po­wa­nia lub ochro­ną waż­ne­go inte­re­su pań­stwa. W spra­wie dostę­pu do akt i spo­rzą­dza­nia kopii pro­wa­dzą­cy wyda­je zarządzenie.

    We wnio­sku war­to okre­ślić, czy cho­dzi o prze­glą­da­nie akt, samo­dziel­ne wyko­na­nie zdjęć, uzy­ska­nie kopii kon­kret­nych doku­men­tów czy wyda­nie uwie­rzy­tel­nio­nych odpisów.

    Zakres udo­stęp­nie­nia i spo­sób korzy­sta­nia z akt nale­ży uzgod­nić z jed­nost­ką. Pro­ku­ra­tor może udo­stęp­nić akta tak­że w posta­ci elektronicznej.

    Co zrobić, gdy organ odmawia dostępu do akt? 

    W razie odmo­wy dostę­pu do akt spra­wy nale­ży zapo­znać się z jej pod­sta­wą i poucze­niem o moż­li­wo­ści zaskar­że­nia. Na odmo­wę udo­stęp­nie­nia akt w postę­po­wa­niu przy­go­to­waw­czym stro­nom przy­słu­gu­je zaża­le­nie, a na zarzą­dze­nie pro­ku­ra­to­ra — zaża­le­nie do sądu. Wyni­ka to z art. 159 k.p.k.

    Jeże­li odmo­wa zosta­ła prze­ka­za­na wyłącz­nie ust­nie, war­to wystą­pić o for­mal­ne roz­strzy­gnię­cie wnio­sku. Moż­na tak­że wska­zać, dla­cze­go potrzeb­ny jest dostęp do okre­ślo­nych dokumentów.

    Prze­pi­sy prze­wi­du­ją rów­nież moż­li­wość udo­stęp­nie­nia akt póź­niej. Nie ozna­cza to jed­nak, że zawsze trze­ba bier­nie cze­kać — zasad­ność ogra­ni­cze­nia może pod­le­gać kontroli.

    Potrzebujesz pomocy w kontakcie z Policją, prokuraturą lub ubezpieczycielem?

    Jeże­li stra­ci­łeś bli­ską oso­bę w wypad­ku albo w wyni­ku potrą­ce­nia pie­sze­go, możesz sko­rzy­stać z pomo­cy Kan­ce­la­rii Adwo­kac­kiej Adwo­ka­ta Damia­na Mur­dzy. Pod­czas kon­sul­ta­cji usta­li­my Two­je upraw­nie­nia, potrzeb­ne doku­men­ty i czyn­no­ści wyma­ga­ją­ce reakcji.

    Poma­ga­my w dostę­pie do akt, przy­go­to­wa­niu wnio­sków i ana­li­zie dowo­dów. Dla poszko­do­wa­nych oraz upraw­nio­nych rodzin zmar­łych docho­dzi­my rów­nież odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia od ubez­pie­czy­cie­la, w zakre­sie usta­lo­ne­go zlecenia.

    Przy­go­tuj sygna­tu­rę spra­wy, otrzy­ma­ne pisma, dotych­cza­so­wą kore­spon­den­cję z ubez­pie­czy­cie­lem i infor­ma­cje o naj­bliż­szych terminach.

    Tele­fon: +48 695 460 778

    Sprawdź dane kon­tak­to­we lub zare­zer­wuj kon­sul­ta­cję.

    Jakie dowody rodzina może wskazać Policji i prokuraturze?

    Rodzi­na może prze­ka­zy­wać infor­ma­cje o dowo­dach istot­nych dla usta­le­nia prze­bie­gu wypad­ku i jego następstw. Szcze­gól­ne zna­cze­nie mają mate­ria­ły, któ­re mogą zostać usu­nię­te, nad­pi­sa­ne albo zmienione.

    Jak postępować z monitoringiem i nagraniami?

    War­to moż­li­wie szyb­ko usta­lić, czy w pobli­żu miej­sca zda­rze­nia znaj­do­wa­ły się kame­ry skle­pów, sta­cji paliw, budyn­ków, pojaz­dów lub zarząd­cy dro­gi.

    Do pro­wa­dzą­ce­go nale­ży przekazać:

    • loka­li­za­cję kame­ry;
    • przy­bli­żo­ny czas wypad­ku i potrzeb­ny prze­dział nagra­nia;
    • dane pod­mio­tu, któ­ry może posia­dać zapis;
    • infor­ma­cję o ryzy­ku jego ska­so­wa­nia lub nad­pi­sa­nia.

    Rodzi­na może popro­sić admi­ni­stra­to­ra o zacho­wa­nie nagra­nia. Nie ozna­cza to jed­nak, że admi­ni­stra­tor w każ­dej sytu­acji musi wydać jej kopię. Dla­te­go rów­no­le­gle war­to zło­żyć orga­no­wi wnio­sek o zabez­pie­cze­nie materiału.

    Jeże­li rodzi­na posia­da wła­sny zapis, nale­ży zacho­wać ory­gi­nal­ny plik i bez­piecz­ną kopię. Skró­co­ny film prze­sła­ny przez komu­ni­ka­tor może nie zawie­rać wszyst­kich danych i całe­go kon­tek­stu zdarzenia.

    Jakie inne materiały mogą mieć znaczenie? 

    Pomoc­ne mogą być:

    • dane kon­tak­to­we świad­ków;
    • zdję­cia miej­sca zda­rze­nia i pojaz­dów;
    • infor­ma­cje o warun­kach pogo­do­wych, oświe­tle­niu i orga­ni­za­cji ruchu;
    • nagra­nia z kamer samo­cho­do­wych;
    • doku­men­ta­cja ratow­nic­twa i lecze­nia;
    • wia­do­mo­ści lub inne dane pozwa­la­ją­ce odtwo­rzyć istot­ne oko­licz­no­ści;
    • infor­ma­cje o pojeź­dzie, odzie­ży i urzą­dze­niach wyma­ga­ją­cych oglę­dzin.

    Prze­ka­zu­jąc infor­ma­cje o świad­ku, nale­ży opi­sać, co mógł zaob­ser­wo­wać. Nie war­to uzgad­niać wspól­nej wer­sji wyda­rzeń ani pod­po­wia­dać świad­kom tre­ści zeznań.

    Przed napra­wą, demon­ta­żem lub sprze­da­żą uszko­dzo­ne­go pojaz­du trze­ba usta­lić, czy wyko­na­no potrzeb­ne oglę­dzi­ny i bada­nia. Jeże­li stan tech­nicz­ny ma zna­cze­nie dla spra­wy, może być potrzeb­na oce­na wła­ści­we­go specjalisty.

    Jak sformułować wniosek dowodowy?

    Wnio­sek powi­nien wska­zy­wać dowód oraz oko­licz­ność, któ­rą ma on wyja­śnić. Ogól­ne stwier­dze­nie, że „nale­ży dokład­niej zba­dać spra­wę”, może nie poka­zy­wać, jakiej czyn­no­ści ocze­ku­je rodzina.

    Moż­na na przy­kład wnieść o zabez­pie­cze­nie nagra­nia z kon­kret­nej kame­ry, aby usta­lić tor ruchu pojaz­du przed potrą­ce­niem, albo o prze­słu­cha­nie wska­za­nej oso­by na oko­licz­ność dzia­ła­nia sygnalizacji.

    Przy­dat­ne jest rów­nież wyja­śnie­nie pil­no­ści. Jeże­li zapis ma zostać nad­pi­sa­ny lub pojazd ma tra­fić do napra­wy, trze­ba prze­ka­zać tę infor­ma­cję prowadzącemu.

    Wię­cej wska­zó­wek znaj­du­je się w porad­ni­ku „Pierw­sze dni po wypad­ku dro­go­wym — co powi­nien zro­bić poszko­do­wa­ny i jego rodzi­na?”.

    Na co zwrócić uwagę po śmiertelnym potrąceniu pieszego?

    Po śmier­tel­nym potrą­ce­niu pie­sze­go trze­ba usta­lić jego spo­sób poru­sza­nia się, zacho­wa­nie kie­ru­ją­ce­go oraz warun­ki, w któ­rych doszło do zde­rze­nia. Samo miej­sce potrą­ce­nia nie zastę­pu­je ana­li­zy całe­go zda­rze­nia.

    Zna­cze­nie może mieć to, czy pie­szy znaj­do­wał się na przej­ściu, wcho­dził na nie, prze­cho­dził poza nim, poru­szał się pobo­czem albo prze­by­wał w innym miej­scu dro­gi. W każ­dej z tych sytu­acji trze­ba oce­nić wła­ści­we obo­wiąz­ki uczest­ni­ków ruchu.

    Jakie okoliczności wymagają zabezpieczenia?

    War­to usta­lić, czy mate­riał spra­wy pozwa­la odpo­wie­dzieć na nastę­pu­ją­ce pytania:

    Co trze­ba wyjaśnić?

    Jakie mate­ria­ły mogą pomóc?

    Gdzie pie­szy znaj­do­wał się przed ude­rze­niem i jak się poruszał?

    Nagra­nia, zezna­nia świad­ków, śla­dy, doku­men­ta­cja medyczna

    Kie­dy kie­ru­ją­cy mógł dostrzec pieszego?

    Oglę­dzi­ny miej­sca, oświe­tle­nie, prze­szko­dy ogra­ni­cza­ją­ce widocz­ność, opi­nia biegłego

    Z jaką pręd­ko­ścią poru­szał się pojazd?

    Nagra­nia, śla­dy, uszko­dze­nia, dostęp­ne dane pojaz­du, rekonstrukcja

    Czy dzia­ła­ła sygna­li­za­cja i jaka była orga­ni­za­cja ruchu?

    Doku­men­ta­cja zarząd­cy dro­gi lub sygna­li­za­cji, nagra­nia, świadkowie

    Czy kie­ru­ją­cy pod­jął reak­cję i czy mógł unik­nąć potrącenia?

    Ana­li­za cza­so­wo-prze­strzen­na i inne usta­le­nia biegłego

    Czy warun­ki wpły­wa­ły na widoczność?

    Doku­men­ta­cja pory dnia, pogo­dy, oświe­tle­nia i wyglą­du miej­sca zdarzenia

    Rodzi­na może wska­zy­wać źró­dła infor­ma­cji i zauwa­żo­ne bra­ki. Pomia­ry, rekon­struk­cja i oce­na moż­li­wo­ści unik­nię­cia zde­rze­nia nale­żą nato­miast do wła­ści­wych spe­cja­li­stów i organów.

    Czy potrącenie na przejściu automatycznie przesądza winę kierowcy?

    Potrą­ce­nie na przej­ściu wyma­ga dokład­nej oce­ny obo­wiąz­ków kie­ru­ją­ce­go i zacho­wa­nia pie­sze­go. Nie zwal­nia orga­nu z usta­le­nia prze­bie­gu zda­rze­nia oraz związ­ku mię­dzy naru­sze­niem zasad a skutkiem.

    Kie­row­ca samo­cho­du zbli­ża­ją­cy się do przej­ścia ma obo­wią­zek zacho­wać szcze­gól­ną ostroż­ność, odpo­wied­nio zmniej­szyć pręd­kość i ustą­pić pierw­szeń­stwa pie­sze­mu znaj­du­ją­ce­mu się na przej­ściu albo na nie wcho­dzą­ce­mu. Zasa­dy te okre­śla art. 26 Pra­wa o ruchu dro­go­wym.

    Przy ana­li­zie zna­cze­nie ma rów­nież zacho­wa­nie pie­sze­go, sygna­li­za­cja i rze­czy­wi­sta moż­li­wość dostrze­że­nia zagro­że­nia. Infor­ma­cja, że pojazd nie prze­kra­czał admi­ni­stra­cyj­ne­go limi­tu pręd­ko­ści, nie koń­czy jesz­cze oce­ny dosto­so­wa­nia jaz­dy do warunków.

    Czy potrącenie poza przejściem oznacza wyłączną winę pieszego?

    Nie, potrą­ce­nie poza przej­ściem samo w sobie nie ozna­cza wyłącz­nej winy pie­sze­go. Trze­ba usta­lić mię­dzy inny­mi miej­sce i spo­sób prze­kra­cza­nia jezd­ni, widocz­ność, zacho­wa­nie kie­ru­ją­ce­go i moż­li­wość unik­nię­cia zderzenia.

    Podob­nie sama infor­ma­cja o nie­trzeź­wo­ści pie­sze­go nie wyja­śnia jesz­cze jej wpły­wu na zda­rze­nie. Oce­na wyma­ga powią­za­nia kon­kret­ne­go zacho­wa­nia z prze­bie­giem wypadku.

    Jeże­li w spra­wie poja­wia­ją się okre­śle­nia takie jak „nagłe wej­ście”, „wtar­gnię­cie” lub „wyłącz­na przy­czy­na”, war­to spraw­dzić, jakie usta­le­nia i dowo­dy za nimi sto­ją. Takie sfor­mu­ło­wa­nia nie powin­ny zastę­po­wać rekon­struk­cji zdarzenia.

    Czy rodzina zmarłego może uczestniczyć w przesłuchaniach i innych czynnościach?

    Oso­by wyko­nu­ją­ce pra­wa zmar­łe­go mogą korzy­stać z upraw­nień doty­czą­cych udzia­łu w czyn­no­ściach śledz­twa, ale zakres tego udzia­łu zale­ży od rodza­ju czyn­no­ści i prze­pi­sów k.p.k. Nale­ży odróż­nić tę sytu­ację od prze­słu­cha­nia człon­ka rodzi­ny jako świadka.

    Jak przygotować się do własnego przesłuchania?

    Oso­ba wezwa­na jako świa­dek powin­na sta­wić się i zło­żyć zezna­nia, z uwzględ­nie­niem usta­wo­wych wyjąt­ków. Sam fakt żało­by nie daje ogól­ne­go pra­wa do zigno­ro­wa­nia wezwania.

    Jeże­li stan zdro­wia lub przyj­mo­wa­ne leki utrud­nia­ją udział w czyn­no­ści, trze­ba poin­for­mo­wać o tym organ i usta­lić spo­sób udo­ku­men­to­wa­nia prze­szko­dy oraz dal­sze­go postępowania.

    Pod­czas prze­słu­cha­nia nale­ży oddzielać:

    • wła­sne obser­wa­cje;
    • infor­ma­cje prze­ka­za­ne przez inne oso­by;
    • przy­pusz­cze­nia;
    • oko­licz­no­ści, któ­rych świa­dek nie pamię­ta.

    Odpo­wiedź „Nie wiem” albo „Nie pamię­tam” jest wła­ści­wa, jeże­li odpo­wia­da rze­czy­wi­stej wie­dzy. Nie nale­ży uzu­peł­niać luk w pamię­ci domysłami.

    Przed pod­pi­sa­niem pro­to­kół powi­nien zostać odczy­ta­ny. Uczest­nik może zgło­sić zarzu­ty do jego tre­ści, któ­re nale­ży odno­to­wać. War­to spraw­dzić, czy nie­pew­na wypo­wiedź nie zosta­ła zapi­sa­na jako sta­now­cze stwier­dze­nie. Zasa­dy te wyni­ka­ją z art. 150 k.p.k.

    Na jakich zasadach można uczestniczyć w innych czynnościach?

    Prze­pi­sy art. 315–318 k.p.k. prze­wi­du­ją róż­ne pod­sta­wy udziału:

    • przy czyn­no­ści prze­pro­wa­dza­nej na wnio­sek stro­ny moż­na zażą­dać udzia­łu na zasa­dach art. 315 § 2;
    • przy czyn­no­ściach, któ­rych nie będzie moż­na powtó­rzyć na roz­pra­wie, obo­wią­zu­ją szcze­gól­ne zasa­dy dopusz­cze­nia uczest­ni­ków, z wyjąt­kiem sytu­acji, w któ­rych zwło­ka gro­zi utra­tą lub znie­kształ­ce­niem dowo­du;
    • udział w innych czyn­no­ściach moż­na zgło­sić na żąda­nie, przy czym w szcze­gól­nie uza­sad­nio­nym przy­pad­ku pro­ku­ra­tor może odmó­wić ze wzglę­du na waż­ny inte­res śledz­twa.

    Zamiar udzia­łu war­to zgła­szać wyraź­nie. Samo prze­ka­za­nie orga­no­wi danych kon­tak­to­wych nie zastę­pu­je wszyst­kich potrzeb­nych wniosków.

    Co rodzina może zrobić, gdy ma wątpliwości do opinii biegłego?

    Rodzi­na może zapo­znać się z opi­nią na zasa­dach prze­wi­dzia­nych w k.p.k., przy­go­to­wać pyta­nia i wska­zać kon­kret­ne bra­ki lub sprzecz­no­ści. Samo nie­za­do­wo­le­nie z wnio­sków opi­nii nie ozna­cza jesz­cze, że trze­ba powo­łać kolej­ne­go bie­głe­go.

    W spra­wie śmier­tel­ne­go wypad­ku istot­ne mogą być usta­le­nia z zakre­su rekon­struk­cji zda­rze­nia, tech­ni­ki samo­cho­do­wej, medy­cy­ny sądo­wej i tok­sy­ko­lo­gii. Oce­na tych kwe­stii wyma­ga wia­do­mo­ści specjalnych.

    Co warto sprawdzić w opinii? 

    Przy ana­li­zie nale­ży usta­lić mię­dzy innymi:

    • na jakich dowo­dach bie­gły oparł wnio­ski;
    • czy uwzględ­nił dostęp­ne nagra­nia i doku­men­ta­cję medycz­ną;
    • któ­re oko­licz­no­ści uznał za pew­ne, a któ­re przy­jął jako zało­że­nia;
    • czy odpo­wie­dział na zada­ne pyta­nia;
    • czy wyja­śnił ogra­ni­cze­nia rekon­struk­cji;
    • czy jego usta­le­nia są zgod­ne z inny­mi opi­nia­mi.

    Przy potrą­ce­niu pie­sze­go szcze­gól­nie waż­ne mogą być zało­że­nia doty­czą­ce jego poło­że­nia, kie­run­ku i pręd­ko­ści poru­sza­nia się, chwi­li powsta­nia zagro­że­nia oraz moż­li­wo­ści reak­cji kie­ru­ją­ce­go. Zmia­na jed­ne­go z istot­nych zało­żeń może wpły­wać na wynik analizy.

    Adwo­kat może pomóc oce­nić pro­ce­so­we zna­cze­nie bra­ków i przy­go­to­wać pyta­nia. Oce­ny tech­nicz­ne i medycz­ne powin­ny nale­żeć do spe­cja­li­stów z odpo­wied­niej dziedziny.

    Jeże­li opi­nia jest nie­peł­na, nie­ja­sna albo wystę­pu­ją sprzecz­no­ści w niej samej lub mię­dzy róż­ny­mi opi­nia­mi, art. 201 k.p.k. pozwa­la ponow­nie wezwać tych samych bie­głych albo powo­łać innych.

    Dlaczego trzeba porównywać rekonstrukcję potrącenia z ustaleniami medycznymi?

    Rekon­struk­cja potrą­ce­nia powin­na uwzględ­niać istot­ne usta­le­nia medycz­ne. Sprzecz­ność mię­dzy tymi mate­ria­ła­mi może wyma­gać wyja­śnie­nia przed przy­ję­ciem okre­ślo­nej wer­sji zdarzenia.

    W wyro­ku z 27 czerw­ca 2001 r., V KKN 100/99, Sąd Naj­wyż­szy zwró­cił uwa­gę na roz­bież­ność mię­dzy opi­nią doty­czą­cą prze­bie­gu śmier­tel­ne­go potrą­ce­nia a wnio­ska­mi medycz­ny­mi doty­czą­cy­mi pozy­cji i prze­miesz­cza­nia się pokrzyw­dzo­nej. Pomi­nię­cie istot­nych oko­licz­no­ści medycz­nych ozna­cza­ło nie­peł­ność opi­nii i wyma­ga­ło roz­wa­że­nia dal­sze­go opiniowania.

    Dla rodzi­ny wyni­ka z tego kon­kret­na wska­zów­ka: nale­ży wska­zać, któ­re usta­le­nie nie pasu­je do doku­men­ta­cji lub innej opi­nii i dla­cze­go może wpły­wać na odtwo­rze­nie wypadku.

    Czy prywatna ekspertyza zastępuje opinię biegłego?

    Nie, pry­wat­na eks­per­ty­za nie zastę­pu­je opi­nii bie­głe­go powo­ła­ne­go przez organ pro­ce­so­wy. Może jed­nak pomóc roz­po­znać pro­blem, przy­go­to­wać pyta­nia albo uza­sad­nić wnio­sek o dal­sze czynności.

    Sąd Naj­wyż­szy w posta­no­wie­niu z 25 czerw­ca 2020 r., V KK 631/19, wyja­śnił, że pry­wat­ny doku­ment może wska­zy­wać potrze­bę dopusz­cze­nia opi­nii bie­głe­go, jego uzu­peł­nia­ją­ce­go prze­słu­cha­nia lub powo­ła­nia inne­go bie­głe­go. Sam nie uzy­sku­je jed­nak sta­tu­su opi­nii pro­ce­so­wej przez nazwa­nie go ekspertyzą.

    Przed zle­ce­niem pry­wat­nej ana­li­zy war­to usta­lić jej cel i zakres. Nie w każ­dej spra­wie będzie potrzeb­na, a zwrot jej kosz­tów wyma­ga odręb­nej oceny.

    Jakie dokumenty warto gromadzić od początku sprawy?

    Od począt­ku war­to zbie­rać doku­men­ty doty­czą­ce śmier­ci, wła­sne­go upraw­nie­nia do udzia­łu w spra­wie, prze­bie­gu postę­po­wa­nia i następstw zda­rze­nia. Nie ma jed­ne­go zamknię­te­go zesta­wu wystar­cza­ją­ce­go w każ­dej sytuacji.

    Gru­pa dokumentów

    Co war­to zachować?

    Do cze­go może być potrzebne?

    Doku­men­ty doty­czą­ce zgonu

    Odpis aktu zgo­nu, posia­da­ne doku­men­ty doty­czą­ce wyda­nia cia­ła i pochówku

    For­mal­no­ści, wyka­za­nie śmier­ci, zgło­sze­nie roszczeń

    Doku­men­ty doty­czą­ce uprawnienia

    Odpo­wied­nie akty sta­nu cywil­ne­go, mate­ria­ły potwier­dza­ją­ce wspól­ne poży­cie lub utrzymanie

    Wyka­za­nie pod­sta­wy wyko­ny­wa­nia praw zmarłego

    Kore­spon­den­cja procesowa

    Zawia­do­mie­nia, wezwa­nia, posta­no­wie­nia, poucze­nia, koperty

    Usta­le­nie eta­pu spra­wy i terminów

    Mate­ria­ły dowodowe

    Dostęp­ne pro­to­ko­ły, zdję­cia, nagra­nia, opi­nie i dane świadków

    Ana­li­za prze­bie­gu wypad­ku i wnio­sków dowodowych

    Doku­men­ta­cja leczenia

    Doku­men­ty ratow­nic­twa, hospi­ta­li­za­cji, badań i lecze­nia, jeże­li było prowadzone

    Usta­le­nie obra­żeń, prze­bie­gu lecze­nia i przy­czy­ny śmierci

    Doku­men­ty doty­czą­ce następstw śmierci

    Fak­tu­ry, rachun­ki, doku­men­ty finan­so­we i kore­spon­den­cja z ubezpieczycielem

    Oce­na oraz udo­ku­men­to­wa­nie roszczeń

    Akt zgo­nu uzy­sku­je się w urzę­dzie sta­nu cywil­ne­go. Nie jest on doku­men­tem wyda­wa­nym przez Poli­cję lub prokuraturę.

    Dostęp do doku­men­ta­cji medycz­nej zmar­łe­go pod­le­ga odręb­nym zasa­dom. Upraw­nie­nie może przy­słu­gi­wać mię­dzy inny­mi oso­bie upo­waż­nio­nej za życia, przed­sta­wi­cie­lo­wi usta­wo­we­mu oraz oso­bie bli­skiej, z uwzględ­nie­niem prze­pi­sów doty­czą­cych sprze­ci­wu i roz­strzy­ga­nia spo­rów. Szcze­gó­ły przed­sta­wia Rzecz­nik Praw Pacjen­ta.

    War­to zacho­wać ory­gi­na­ły doku­men­tów i spo­rzą­dzić kopie robo­cze. Gdy organ żąda prze­ka­za­nia ory­gi­na­łu, nale­ży zadbać o potwier­dze­nie jego odbioru.

    Notat­ka poli­cyj­na lub posta­no­wie­nie o wsz­czę­ciu postę­po­wa­nia mogą być pomoc­ne, ale same nie prze­są­dza­ją odpo­wie­dzial­no­ści okre­ślo­ne­go kie­row­cy ani zakre­su należ­nych świadczeń.

    Czy ze zgłoszeniem odszkodowania i zadośćuczynienia trzeba czekać na zakończenie śledztwa?

    Nie, zgło­sze­nie rosz­czeń ubez­pie­czy­cie­lo­wi co do zasa­dy nie wyma­ga ocze­ki­wa­nia na zakoń­cze­nie śledz­twa ani na pra­wo­moc­ny wyrok kar­ny. 

    Postę­po­wa­nie kar­ne słu­ży usta­le­niu odpo­wie­dzial­no­ści za prze­stęp­stwo. Postę­po­wa­nie doty­czą­ce świad­czeń wyma­ga dodat­ko­wo okre­śle­nia osób upraw­nio­nych, pod­staw poszcze­gól­nych rosz­czeń oraz ich wysokości.

    Zale­ca się jed­nak roz­po­czę­cie postę­po­wa­nia likwi­da­cyj­ne­go — docho­dze­nia należ­ne­go odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia dopie­ro po pra­wo­moc­nym zakoń­cze­niu postę­po­wa­nia kar­ne­go.

    Kan­ce­la­ria poma­ga poszko­do­wa­nym i upraw­nio­nym człon­kom rodzin zmar­łych docho­dzić odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia od ubez­pie­czy­cie­la. Zakres pomo­cy może obej­mo­wać przy­go­to­wa­nie zgło­sze­nia, przed­sta­wie­nie doku­men­tów, ana­li­zę decy­zji, nego­cja­cje oraz repre­zen­ta­cję w pro­ce­sie cywilnym.

    Czy ubezpieczyciel może czekać na wyrok karny?

    Sam fakt pro­wa­dze­nia spra­wy kar­nej nie uza­sad­nia auto­ma­tycz­nie odło­że­nia wypła­ty do jej zakoń­cze­nia. Ubez­pie­czy­ciel powi­nien pro­wa­dzić wła­sne postę­po­wa­nie wyjaśniające.

    Art. 14 usta­wy o ubez­pie­cze­niach obo­wiąz­ko­wych, UFG i PBUK prze­wi­du­je pod­sta­wo­wy ter­min wypła­ty wyno­szą­cy 30 dni od zawia­do­mie­nia o szko­dzie oraz zasa­dy jego prze­dłu­że­nia. Zna­cze­nie ma to, czy usta­le­nie odpo­wie­dzial­no­ści albo wyso­ko­ści świad­cze­nia rze­czy­wi­ście zale­ży od toczą­ce­go się postę­po­wa­nia. Część bez­spor­na pod­le­ga odręb­nym obo­wiąz­kom wypłaty.

    Czy zachowanie pieszego może wpłynąć na świadczenia dla rodziny?

    Zacho­wa­nie pie­sze­go może mieć zna­cze­nie dla odpo­wie­dzial­no­ści cywil­nej i wyso­ko­ści świad­czeń, ale wyma­ga odręb­nej oce­ny. Trze­ba roz­róż­nić przy­czy­nie­nie do szko­dy od wyłącz­nej winy poszkodowanego.

    W spra­wie doty­czą­cej rosz­cze­nia dziec­ka po śmier­ci potrą­co­ne­go ojca Sąd Naj­wyż­szy w wyro­ku z 18 czerw­ca 2025 r., II CSKP 136/23, pod­kre­ślił zna­cze­nie odręb­nej oce­ny przy­czy­nie­nia i zakre­su zmniej­sze­nia odszko­do­wa­nia. Pro­cent przy­pi­sa­ne­go przy­czy­nie­nia nie prze­są­dza auto­ma­tycz­nie o iden­tycz­nym pro­cen­cie obni­że­nia świad­cze­nia. Tak­że znacz­na reduk­cja wyma­ga wni­kli­we­go uzasadnienia.

    Jeże­li ubez­pie­czy­ciel obni­ża świad­cze­nie ze wzglę­du na zacho­wa­nie zmar­łe­go, war­to sprawdzić:

    • jakie zacho­wa­nie uzna­no za przy­czy­nę szko­dy;
    • na jakich dowo­dach opar­to usta­le­nia;
    • jaki był wpływ tego zacho­wa­nia na zda­rze­nie;
    • dla­cze­go przy­ję­to okre­ślo­ny zakres obni­że­nia.

    Wynik spra­wy kar­nej i pod­sta­wy odpo­wie­dzial­no­ści cywil­nej rów­nież trze­ba oce­niać osob­no. Brak przy­pi­sa­nia kie­ru­ją­ce­mu prze­stęp­stwa nie zastę­pu­je ana­li­zy odpo­wie­dzial­no­ści ubezpieczyciela.

    O czym pamiętać przy dochodzeniu świadczeń?

    Rów­no­le­gle z udzia­łem w śledz­twie warto:

    • usta­lić dane pojaz­du i wła­ści­we­go ubez­pie­czy­cie­la;
    • zacho­wy­wać dowo­dy kosz­tów pogrze­bu;
    • gro­ma­dzić doku­men­ty doty­czą­ce sytu­acji finan­so­wej i wspar­cia udzie­la­ne­go przez zmar­łe­go;
    • doku­men­to­wać istot­ne następ­stwa śmier­ci dla poszcze­gól­nych osób;
    • zacho­wać zgło­sze­nie rosz­czeń, potwier­dze­nie jego dorę­cze­nia i odpo­wie­dzi ubez­pie­czy­cie­la;
    • spraw­dzić zakres pro­po­no­wa­nej ugo­dy, zwłasz­cza posta­no­wie­nia o zrze­cze­niu się dal­szych rosz­czeń.

    Nie nale­ży zakła­dać, że sam udział w śledz­twie zabez­pie­cza wszyst­kie ter­mi­ny doty­czą­ce świad­czeń. Ich oce­nę trze­ba prze­pro­wa­dzić osobno.

    Odręb­ne­go roz­wa­że­nia wyma­ga rów­nież moż­li­wość docho­dze­nia odpo­wied­nich świad­czeń w postę­po­wa­niu kar­nym. Trze­ba przy tym uwzględ­nić już doko­na­ne wypła­ty i inne pro­wa­dzo­ne postępowania.

    Rodza­je świad­czeń zosta­ły sze­rzej omó­wio­ne w arty­ku­le „Odszko­do­wa­nie i zadość­uczy­nie­nie dla rodzi­ny oso­by zmar­łej w wypad­ku samo­cho­do­wym”.

    Co zrobić po odmowie wszczęcia albo umorzeniu postępowania?

    Po otrzy­ma­niu odmo­wy wsz­czę­cia albo posta­no­wie­nia o umo­rze­niu nale­ży od razu zano­to­wać datę dorę­cze­nia, prze­czy­tać uza­sad­nie­nie i poucze­nie oraz usta­lić pod­sta­wy ewen­tu­al­ne­go zaża­le­nia. W typo­wej sytu­acji dorę­cze­nia takie­go posta­no­wie­nia ter­min na zaża­le­nie wyno­si 7 dni od dorę­cze­nia.

    Pod­sta­wę sta­no­wią art. 306 i art. 460 k.p.k. Oso­ba wyko­nu­ją­ca pra­wa zmar­łe­go powin­na oce­nić, czy organ pra­wi­dło­wo usta­lił oko­licz­no­ści i wyko­rzy­stał dostęp­ne dowody.

    Zna­cze­nie mogą mieć na przykład:

    • pomi­nię­cie wska­za­ne­go świad­ka;
    • nie­za­bez­pie­cze­nie dostęp­ne­go nagra­nia;
    • nie­wy­ja­śnio­na sprzecz­ność mię­dzy opi­nia­mi;
    • przy­ję­cie zało­że­nia nie­znaj­du­ją­ce­go opar­cia w mate­ria­le;
    • brak czyn­no­ści potrzeb­nej do usta­le­nia istot­ne­go fak­tu.

    Przy potrą­ce­niu pie­sze­go war­to zwró­cić uwa­gę, czy usta­lo­no pod­sta­wy przy­ję­te­go miej­sca zde­rze­nia, warun­ki widocz­no­ści oraz moż­li­wość unik­nię­cia wypad­ku. Istot­ne może być rów­nież to, czy nie potrak­to­wa­no bra­ku okre­ślo­ne­go dowo­du jako pew­ne­go potwier­dze­nia jed­nej wer­sji.

    Zaża­le­nie powin­no odno­sić się do kon­kret­ne­go roz­strzy­gnię­cia i jego uza­sad­nie­nia. Samo prze­ko­na­nie, że zakoń­cze­nie spra­wy jest nie­spra­wie­dli­we, nie zastę­pu­je argu­men­tów doty­czą­cych dowo­dów lub zasto­so­wa­nia prawa.

    Oso­bom upraw­nio­nym do wnie­sie­nia zaża­le­nia art. 306 § 1b k.p.k. przy­zna­je pra­wo przej­rze­nia akt. War­to z nie­go sko­rzy­stać moż­li­wie szyb­ko. Zło­że­nie wnio­sku o wgląd lub ocze­ki­wa­nie na kon­sul­ta­cję nie zatrzy­mu­je jed­nak auto­ma­tycz­nie bie­gu terminu.

    Jak liczyć siedmiodniowy termin?

    Do bie­gu ter­mi­nu nie wli­cza się dnia dorę­cze­nia. Jeże­li jego koniec przy­pa­da na sobo­tę lub dzień usta­wo­wo wol­ny od pra­cy, sto­su­je się zasa­dy prze­su­nię­cia koń­ca ter­mi­nu okre­ślo­ne w art. 123 k.p.k.

    Trze­ba zadbać o wła­ści­wy spo­sób wnie­sie­nia pisma i zacho­wać potwier­dze­nie. W kon­kret­nej spra­wie nale­ży kie­ro­wać się tre­ścią poucze­nia, w tym wska­za­niem orga­nu, za któ­re­go pośred­nic­twem wno­si się zażalenie.

    Co zmienia skierowanie sprawy do sądu?

    Po wnie­sie­niu aktu oskar­że­nia trze­ba osob­no zadbać o moż­li­wość dzia­ła­nia w cha­rak­te­rze oskar­ży­cie­la posił­ko­we­go. Sam udział rodzi­ny w śledz­twie nie zastę­pu­je odpo­wied­nie­go oświadczenia.

    Zgod­nie z art. 54 § 1 k.p.k. oświad­cze­nie o dzia­ła­niu jako oskar­ży­ciel posił­ko­wy moż­na zło­żyć do cza­su roz­po­czę­cia prze­wo­du sądo­we­go na roz­pra­wie głów­nej.

    Nie war­to odkła­dać tej decy­zji. Spra­wa może być roz­po­zna­wa­na tak­że w try­bie prze­wi­du­ją­cym zakoń­cze­nie postę­po­wa­nia bez roz­pra­wy. Po otrzy­ma­niu zawia­do­mie­nia z sądu nale­ży spraw­dzić rodzaj pla­no­wa­ne­go posie­dze­nia, treść poucze­nia i potrzeb­ne czynności.

    Szer­sze omó­wie­nie zawie­ra porad­nik „Ofia­ra wypad­ku dro­go­we­go w postę­po­wa­niu kar­nym”.

    Jakie ryzyka wiążą się z prowadzeniem sprawy bez pomocy adwokata?

    Samo­dziel­ny udział rodzi­ny w spra­wie jest moż­li­wy. Ryzy­ko wią­że się przede wszyst­kim z pomi­nię­ciem czyn­no­ści, dowo­du lub ter­mi­nu oraz trud­no­ścią w oce­nie spe­cja­li­stycz­nych materiałów.

    Sytu­acja

    Moż­li­wa konsekwencja

    W czym może pomóc pełnomocnik?

    Póź­ne wska­za­nie monitoringu

    Nad­pi­sa­nie nagra­nia i utra­ta dowodu

    Okre­śle­nie pil­nych wnio­sków i infor­ma­cji potrzeb­nych organowi

    Nie­pre­cy­zyj­ny wnio­sek dowodowy

    Nie­wy­ja­śnie­nie waż­ne­go faktu

    Wska­za­nie dowo­du, jego celu i zna­cze­nia dla sprawy

    Nie­roz­po­zna­nie bra­ków opinii

    Pozo­sta­wie­nie istot­nych sprzeczności

    Ana­li­za pro­ce­so­wa i przy­go­to­wa­nie pytań z uwzględ­nie­niem wie­dzy specjalistów

    Prze­ocze­nie dorę­czo­ne­go postanowienia

    Ryzy­ko nie­sku­tecz­ne­go zaskarżenia

    Kon­tro­la ter­mi­nów i przy­go­to­wa­nie środ­ka zaskarżenia

    Nie­zło­że­nie odpo­wied­nie­go oświad­cze­nia przed sądem

    Brak upraw­nień oskar­ży­cie­la posiłkowego

    Usta­le­nie wyma­ga­nej czyn­no­ści i wła­ści­we­go momen­tu jej wykonania

    Brak koor­dy­na­cji ze spra­wą odszkodowawczą

    Trud­ność w wyka­za­niu rosz­czeń lub oce­nie ugody

    Upo­rząd­ko­wa­nie doku­men­tów i skut­ków podej­mo­wa­nych decyzji

    Przy­ję­cie obni­że­nia świad­czeń bez analizy

    Zakoń­cze­nie spo­ru na nie­ko­rzyst­nych warunkach

    Oce­na pod­staw zarzu­tu przy­czy­nie­nia i zakre­su ugody

    Pro­ku­ra­tor ma obo­wią­zek reali­zo­wać zada­nia orga­nu postę­po­wa­nia i oskar­ży­cie­la publicz­ne­go. Nie jest jed­nak oso­bi­stym peł­no­moc­ni­kiem rodzi­ny w spra­wie o świad­cze­nia ani dorad­cą w zakre­sie każ­dej podej­mo­wa­nej przez nią decyzji.

    Peł­no­moc­nik dzia­ła w inte­re­sie kon­kret­nej oso­by upraw­nio­nej, przed­sta­wia jej sta­no­wi­sko i oce­nia potrzeb­ne czyn­no­ści. Jego usta­no­wie­nie nie gwa­ran­tu­je okre­ślo­ne­go wyni­ku, ale może pomóc ogra­ni­czyć ryzy­ko błę­dów pro­ce­du­ral­nych i dowo­do­wych.

    Kon­sul­ta­cja ma szcze­gól­ne zna­cze­nie po otrzy­ma­niu nie­ko­rzyst­ne­go roz­strzy­gnię­cia, przy wąt­pli­wo­ściach do opi­nii bie­głych, spo­rze o upraw­nie­nie do udzia­łu w spra­wie albo pro­po­zy­cji ugody.

    W czym adwokat może pomóc rodzinie i innym uczestnikom sprawy powypadkowej?

    Pomoc adwo­ka­ta może obej­mo­wać poje­dyn­czą kon­sul­ta­cję, przy­go­to­wa­nie pisma, udział w czyn­no­ści albo pro­wa­dze­nie spra­wy w usta­lo­nym zakre­sie. Moż­na sko­rzy­stać z niej już pod­czas postę­po­wa­nia przygotowawczego.

    Dla rodzi­ny zmar­łe­go pomoc może obejmować:

    • usta­le­nie, kto może wyko­ny­wać pra­wa pokrzyw­dzo­ne­go;
    • przy­go­to­wa­nie pierw­sze­go pisma do Poli­cji lub pro­ku­ra­tu­ry;
    • wnio­ski o dostęp do akt i zabez­pie­cze­nie dowo­dów;
    • ana­li­zę pro­to­ko­łów, nagrań i opi­nii;
    • udział w czyn­no­ściach na zasa­dach prze­wi­dzia­nych w pro­ce­du­rze;
    • przy­go­to­wa­nie pytań do bie­głych i zastrze­żeń do opi­nii;
    • oce­nę pod­staw zaża­le­nia na odmo­wę wsz­czę­cia lub umo­rze­nie;
    • przy­go­to­wa­nie do dzia­ła­nia jako oskar­ży­ciel posił­ko­wy;
    • docho­dze­nie odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia od ubez­pie­czy­cie­la.

    Kan­ce­la­ria poma­ga tak­że oso­bom poszko­do­wa­nym, któ­re prze­ży­ły wypa­dek — mię­dzy inny­mi kie­row­com, pasa­że­rom, pie­szym i rowe­rzy­stom. Pomoc może obej­mo­wać rosz­cze­nia wyni­ka­ją­ce z obra­żeń oraz innych następstw zdarzenia.

    Kan­ce­la­ria pro­wa­dzi rów­nież obro­nę osób podej­rza­nych i oskar­żo­nych o spo­wo­do­wa­nie wypad­ku dro­go­we­go, w tym śmier­tel­ne­go potrą­ce­nia pie­sze­go. Zakres obro­ny może obej­mo­wać ana­li­zę zarzu­tów i dowo­dów, udział w prze­słu­cha­niach oraz repre­zen­ta­cję przed sądem.

    W kon­kret­nej spra­wie Kan­ce­la­ria może dzia­łać wyłącz­nie po jed­nej stro­nie i po spraw­dze­niu kon­flik­tu interesów.

    Pomoc jest kie­ro­wa­na do klien­tów z Rze­szo­wa, Łań­cu­ta, Prze­my­śla i innych miej­sco­wo­ści na Pod­kar­pa­ciu. Moż­li­wość pod­ję­cia kon­kret­nej czyn­no­ści zale­ży od jej miej­sca, ter­mi­nu i uzgod­nio­ne­go zakre­su zlecenia.

    Infor­ma­cje doty­czą­ce współ­pra­cy przed­sta­wia­ją stro­ny pomo­cy w spra­wach kar­nych oraz docho­dze­nia odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia.

    Ile kosztuje pomoc adwokata po śmierci bliskiego w wypadku?

    Stan­dar­do­wa pora­da praw­na w Kan­ce­la­rii Adwo­kac­kiej Adwo­kat Damian Mur­dza w Rze­szo­wie kosz­tu­je 300 zł brut­to. Koszt przy­go­to­wa­nia pisma, pil­nej inter­wen­cji lub repre­zen­ta­cji zale­ży od rodza­ju usłu­gi i usta­lo­ne­go zakre­su pomocy.

    Poni­żej przed­sta­wio­no wybra­ne pozy­cje cen­ni­ka aktu­al­ne na 25 paź­dzier­ni­ka 2026 r.

    Usłu­ga

    Cena brut­to

    Stan­dar­do­wa pora­da praw­na w nor­mal­nych dniach i godzi­nach pracy

    300 zł

    Pora­da poza nor­mal­ny­mi dnia­mi i godzi­na­mi pracy

    od 500 zł

    Pil­na inter­wen­cja adwokata

    od 1 500 zł

    Spo­rzą­dze­nie zaża­le­nia lub odpo­wie­dzi na zażalenie

    od 800 zł

    Pro­wa­dze­nie spra­wy kar­nej w uzgod­nio­nym zakresie

    od 2 000 zł

    Nor­mal­ne dni i godzi­ny pra­cy kan­ce­la­rii to poniedziałek–piątek, 8:00–18:00, z wyłą­cze­niem dni usta­wo­wo wol­nych od pra­cy. Kon­sul­ta­cje odby­wa­ją się po wcze­śniej­szym umówieniu.

    Ceny ozna­czo­ne „od” doty­czą pod­sta­wo­we­go zakre­su usłu­gi. Koń­co­wa wyce­na spra­wy doty­czą­cej śmier­tel­ne­go wypad­ku lub potrą­ce­nia uwzględ­nia mię­dzy inny­mi obszer­ność akt, potrzeb­ne czyn­no­ści, licz­bę opi­nii i zakres reprezentacji.

    Powyż­szy cen­nik nie jest ofer­tą w rozu­mie­niu prze­pi­sów kc.

    Co obejmuje wynagrodzenie Kancelarii?

    Zakres usłu­gi, obję­te nią eta­py i har­mo­no­gram płat­no­ści okre­śla umo­wa w for­mie fak­tu­ry pro for­ma oraz doku­ment peł­no­moc­nic­twa. Spra­wa może obej­mo­wać postę­po­wa­nie przy­go­to­waw­cze oraz postę­po­wa­nie przed sąda­mi pierw­szej i dru­giej instan­cji — zależ­nie od uzgod­nio­ne­go zlecenia.

    Przy­go­to­wa­nie poje­dyn­cze­go pisma nie obej­mu­je auto­ma­tycz­nie dal­szej repre­zen­ta­cji. Jeże­li spo­rzą­dze­nie doku­men­tu mie­ści się już w umo­wie o pro­wa­dze­nie spra­wy, nie doli­cza się ponow­nie ceny tego pisma z tabeli.

    Jeże­li bez­po­śred­nio po pora­dzie klient zle­ci pro­wa­dze­nie spra­wy, zapła­co­na kwo­ta kon­sul­ta­cji jest zali­cza­na na poczet wyna­gro­dze­nia za jej pro­wa­dze­nie. Ina­czej roz­li­cza­na jest pil­na inter­wen­cja: opła­ta za nią nie pomniej­sza wyna­gro­dze­nia za póź­niej­sze pro­wa­dze­nie sprawy.

    Zle­ce­nie docho­dze­nia świad­czeń od ubez­pie­czy­cie­la wyma­ga okre­śle­nia zakre­su i zasad wyna­gro­dze­nia. Nie nale­ży zakła­dać, że umo­wa doty­czą­ca spra­wy kar­nej auto­ma­tycz­nie obej­mu­je całe postę­po­wa­nie odszkodowawcze.

    Peł­ne infor­ma­cje zawie­ra cen­nik usług praw­nych Kan­ce­la­rii.

    Jak odróżnić honorarium od opłat i wydatków postępowania?

    Wyna­gro­dze­nie adwo­ka­ta jest odręb­ną pozy­cją od opłat urzę­do­wych lub sądo­wych oraz wydat­ków zwią­za­nych z postę­po­wa­niem. Przy oce­nie kosz­tów war­to rozdzielić:

    • hono­ra­rium za kon­sul­ta­cję, pismo lub repre­zen­ta­cję;
    • ewen­tu­al­ne opła­ty za wyda­wa­ne kopie i odpi­sy;
    • koszt pry­wat­nej eks­per­ty­zy zle­co­nej przez rodzi­nę;
    • wydat­ki doty­czą­ce bie­głych powo­ła­nych przez organ, roz­li­cza­ne według zasad postę­po­wa­nia kar­ne­go.

    Samo zło­że­nie zawia­do­mie­nia o podej­rze­niu prze­stęp­stwa albo zwy­kłe­go wnio­sku dowo­do­we­go co do zasa­dy nie wią­że się z opła­tą sądo­wą. Nie ozna­cza to jed­nak, że wszyst­kie doku­men­ty i wszyst­kie for­my pomo­cy praw­nej są bezpłatne.

    Czy rodzina odzyska całe wynagrodzenie pełnomocnika?

    To zale­ży. Korzyst­ne roz­strzy­gnię­cie nie gwa­ran­tu­je odzy­ska­nia całe­go zapła­co­ne­go hono­ra­rium. O zwro­cie uza­sad­nio­nych wydat­ków roz­strzy­ga sąd na pod­sta­wie wła­ści­wych przepisów.

    Art. 616 k.p.k. zali­cza do kosz­tów pro­ce­su uza­sad­nio­ne wydat­ki stron, w tym zwią­za­ne z usta­no­wie­niem jed­ne­go peł­no­moc­ni­ka. Przy ska­za­niu w spra­wie z oskar­że­nia publicz­ne­go zna­cze­nie ma rów­nież art. 627 k.p.k.

    War­to zacho­wy­wać umo­wę, doku­men­ty roz­li­cze­nio­we i potwier­dze­nia płat­no­ści. Kwo­ta przy­zna­na przez sąd może być niż­sza od rze­czy­wi­ście zapła­co­ne­go wyna­gro­dze­nia.

    Najczęściej zadawane pytania po śmiertelnym wypadku lub śmiertelnym potrąceniu pieszego

    Poniż­sze odpo­wie­dzi doty­czą pierw­szych for­mal­no­ści, wyko­ny­wa­nia praw zmar­łe­go i kon­tak­tu z orga­na­mi pro­wa­dzą­cy­mi sprawę.

    Kto i kiedy informuje rodzinę o śmierci w wypadku drogowym?

    O śmier­ci na miej­scu wypad­ku rodzi­nę naj­czę­ściej infor­mu­je Poli­cja po usta­le­niu toż­sa­mo­ści zmar­łe­go i jego naj­bliż­szych. Powia­do­mie­nie powin­no nastą­pić moż­li­wie szyb­ko, a mate­ria­ły poli­cyj­ne zale­ca­ją kon­takt oso­bi­sty. Czas prze­ka­za­nia wia­do­mo­ści zale­ży od oko­licz­no­ści sprawy.

    Czy po śmiertelnym wypadku zawsze przeprowadza się sekcję zwłok?

    Sek­cję zwłok prze­pro­wa­dza się, jeże­li zacho­dzi podej­rze­nie prze­stęp­ne­go spo­wo­do­wa­nia śmier­ci. W takiej sytu­acji czyn­ność wyni­ka z art. 209 k.p.k. i nie wyma­ga zgo­dy rodziny.

    Kiedy można odebrać ciało i kto zezwala na pochowanie?

    Cia­ło moż­na ode­brać po wyko­na­niu potrzeb­nych czyn­no­ści i uzgod­nie­niu for­mal­no­ści z orga­nem oraz pla­ców­ką, któ­ra je prze­cho­wu­je. Jeże­li zacho­dzi uza­sad­nio­ne podej­rze­nie prze­stęp­nej przy­czy­ny zgo­nu, oprócz kar­ty zgo­nu wyma­ga­ne jest zezwo­le­nie pro­ku­ra­to­ra na pochowanie.

    Jak rozpocząć wykonywanie praw zmarłego pokrzywdzonego? 

    Oso­ba naj­bliż­sza lub pozo­sta­ją­ca na utrzy­ma­niu zmar­łe­go powin­na poin­for­mo­wać pro­wa­dzą­ce­go spra­wę o swo­jej rela­cji ze zmar­łym i zamia­rze wyko­ny­wa­nia jego praw. Upraw­nie­nie wyni­ka z usta­wy, a pismo poma­ga je wyka­zać i okre­ślić kon­kret­ne żądania.

    Czy partner bez ślubu może uczestniczyć w postępowaniu?

    Tak, part­ner bez ślu­bu może wyko­ny­wać pra­wa zmar­łe­go, jeże­li pozo­sta­wał z nim we wspól­nym poży­ciu. Organ może wyma­gać wyja­śnie­nia oko­licz­no­ści potwier­dza­ją­cych rze­czy­wi­sty cha­rak­ter tej relacji.

    Czy wszyscy członkowie rodziny muszą zgodzić się na podejmowanie czynności?

    Nie, zgo­da wszyst­kich człon­ków rodzi­ny nie jest warun­kiem wyko­ny­wa­nia praw zmar­łe­go przez jed­ną upraw­nio­ną oso­bę. Kil­ka osób może dzia­łać rów­no­le­gle, dla­te­go war­to uzgod­nić spo­sób wymia­ny infor­ma­cji i porząd­ko­wa­nia dokumentów.

    Jak rodzina może uzyskać informacje o postępach śledztwa?

    Rodzi­na może kon­tak­to­wać się z pro­wa­dzą­cym postę­po­wa­nie kar­ne i korzy­stać z odpo­wied­nich upraw­nień pro­ce­so­wych, w szcze­gól­no­ści wystę­po­wać o dostęp do akt. Nale­ży wyka­zać pod­sta­wę wyko­ny­wa­nia praw zmar­łe­go oraz wska­zać sygna­tu­rę i kon­kret­ne żądanie.

    Czy prokurator może odmówić dostępu do akt?

    Tak, pro­ku­ra­tor może ogra­ni­czyć dostęp do akt, jeże­li zacho­dzą usta­wo­we pod­sta­wy, w szcze­gól­no­ści potrze­ba zabez­pie­cze­nia pra­wi­dło­we­go toku postę­po­wa­nia. Odmo­wa pod­le­ga zaskar­że­niu na zasa­dach okre­ślo­nych w k.p.k.

    Jak odzyskać rzeczy osobiste zmarłego?

    Oso­ba upraw­nio­na może wystą­pić do orga­nu prze­cho­wu­ją­ce­go rze­czy o ich zwrot. Jeże­li zosta­ły zatrzy­ma­ne jako dowo­dy, powin­ny zostać wyda­ne po stwier­dze­niu ich zbęd­no­ści dla postę­po­wa­nia, z uwzględ­nie­niem usta­le­nia pra­wa do odbioru.

    Co warto zabezpieczyć po śmiertelnym potrąceniu pieszego?

    Po śmier­tel­nym potrą­ce­niu pie­sze­go war­to wska­zać orga­nom nagra­nia, świad­ków i inne mate­ria­ły pozwa­la­ją­ce odtwo­rzyć jego ruch oraz zacho­wa­nie pojaz­du. Zna­cze­nie mogą mieć rów­nież oświe­tle­nie, sygna­li­za­cja, śla­dy, odzież, obu­wie i doku­men­ta­cja medyczna.

    Czy potrącenie poza przejściem oznacza wyłączną winę pieszego?

    Nie, potrą­ce­nie poza przej­ściem samo w sobie nie ozna­cza wyłącz­nej winy pie­sze­go. Trze­ba oce­nić zacho­wa­nie uczest­ni­ków, warun­ki widocz­no­ści i moż­li­wość unik­nię­cia wypadku.

    Czy przyczynienie zmarłego oznacza utratę wszystkich roszczeń?

    Nie, przy­czy­nie­nie zmar­łe­go nie ozna­cza auto­ma­tycz­nej utra­ty wszyst­kich rosz­czeń. Może wpły­wać na wyso­kość świad­czeń, a wyłącz­na wina poszko­do­wa­ne­go sta­no­wi odręb­ne zagad­nie­nie wyma­ga­ją­ce analizy.

    Jakie dokumenty są potrzebne do dochodzenia odszkodowania po śmierci bliskiego?

    Zakres potrzeb­nych doku­men­tów zale­ży od rodza­ju rosz­czeń i oko­licz­no­ści zda­rze­nia. Zwy­kle zna­cze­nie mają akt zgo­nu, doku­men­ty doty­czą­ce rela­cji ze zmar­łym, dostęp­ne mate­ria­ły spra­wy kar­nej, dane ubez­pie­czy­cie­la oraz dowo­dy kosz­tów i innych następstw śmierci.

    Ile czasu jest na zażalenie na umorzenie postępowania?

    Ter­min na zaża­le­nie na dorę­czo­ne posta­no­wie­nie o umo­rze­niu wyno­si co do zasa­dy 7 dni od dorę­cze­nia. Nale­ży spraw­dzić poucze­nie i zacho­wać dowód wnie­sie­nia pisma. Ocze­ki­wa­nie na wgląd do akt nie zatrzy­mu­je auto­ma­tycz­nie bie­gu terminu.

    Czy udział adwokata jest obowiązkowy?

    Nie, udział adwo­ka­ta przy zwy­kłym wyko­ny­wa­niu praw zmar­łe­go w śledz­twie nie jest obo­wiąz­ko­wy. Pomoc może być uza­sad­nio­na przy spo­rze o dowo­dy, skom­pli­ko­wa­nych opi­niach, nie­ko­rzyst­nym roz­strzy­gnię­ciu lub krót­kim ter­mi­nie na reakcję.

    Czy ze zgłoszeniem roszczeń do ubezpieczyciela trzeba czekać na wyrok?

    Nie, zgło­sze­nie rosz­czeń ubez­pie­czy­cie­lo­wi co do zasa­dy może nastą­pić przed wyro­kiem kar­nym. Moż­li­wość i ter­min wypła­ty zale­żą od usta­le­nia odpo­wie­dzial­no­ści, wyso­ko­ści świad­czeń oraz oko­licz­no­ści kon­kret­nej spra­wy. Reko­men­du­je się jed­nak roz­po­czę­cie postę­po­wa­nia likwi­da­cyj­ne­go dopie­ro po pra­wo­moc­nym zakoń­cze­niu postę­po­wa­nia karnego.

    O czym rodzina zmarłego powinna pamiętać?

    Naj­waż­niej­sze jest połą­cze­nie czyn­no­ści orga­ni­za­cyj­nych z ochro­ną dowo­dów i kon­tro­lą kore­spon­den­cji. W prak­ty­ce warto:

    1. Zapi­sać dane pro­wa­dzą­cych, sygna­tu­rę i spo­sób kon­tak­tu.
    2. Usta­lić for­mal­no­ści doty­czą­ce cia­ła, pochów­ku i rze­czy oso­bi­stych.
    3. Poin­for­mo­wać organ o pod­sta­wie wyko­ny­wa­nia praw zmar­łe­go.
    4. Wska­zać dowo­dy wyma­ga­ją­ce szyb­kie­go zabez­pie­cze­nia.
    5. Przy potrą­ce­niu pie­sze­go zadbać o wyja­śnie­nie widocz­no­ści, pręd­ko­ści, ruchu uczest­ni­ków i moż­li­wo­ści unik­nię­cia zde­rze­nia.
    6. Zacho­wy­wać pisma, poucze­nia i daty dorę­cze­nia.
    7. Spraw­dzać opi­nie oraz korzy­stać z dostęp­nych środ­ków zaskar­że­nia.
    8. Nie­zwłocz­nie zgło­sić się ze spra­wą do adwokata.
    9. Rów­no­le­gle porząd­ko­wać doku­men­ty potrzeb­ne do docho­dze­nia odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia.

    Potrzebujesz pomocy prawnej po wypadku lub potrąceniu pieszego?

    Kan­ce­la­ria Adwo­kac­ka Adwo­kat Damian Mur­dza w Rze­szo­wie udzie­la pomo­cy uczest­ni­kom spraw powy­pad­ko­wych, sto­sow­nie do ich roli i potrzeb.

    Pomoc obej­mu­je w szczególności:

    • repre­zen­ta­cję rodzin zmar­łych pokrzyw­dzo­nych — kon­takt z Poli­cją i pro­ku­ra­tu­rą, dostęp do akt, wnio­ski dowo­do­we, ana­li­zę opi­nii i udział w spra­wie przed sądem;
    • docho­dze­nie odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia od ubez­pie­czy­cie­la dla poszko­do­wa­nych oraz upraw­nio­nych człon­ków rodzin zmar­łych — zgło­sze­nie rosz­czeń, ana­li­zę decy­zji, nego­cja­cje i postę­po­wa­nie sądowe;
    • obro­nę osób podej­rza­nych i oskar­żo­nych o spo­wo­do­wa­nie wypad­ku dro­go­we­go, rów­nież ze skut­kiem śmiertelnym.

    W kon­kret­nej spra­wie Kan­ce­la­ria może dzia­łać wyłącz­nie po jed­nej stro­nie i po spraw­dze­niu kon­flik­tu inte­re­sów. Zakres zle­ce­nia oraz wyna­gro­dze­nie usta­la­my po zapo­zna­niu się ze sprawą.

    Przy pierw­szym kon­tak­cie podaj datę i miej­sce zda­rze­nia, swo­ją rolę w spra­wie, sygna­tu­rę oraz naj­bliż­szy ter­min. Przy­go­tuj otrzy­ma­ne pisma i kore­spon­den­cję z ubezpieczycielem.

    Tele­fon: +48 695 460 778
    E‑mail: damianmurdza@adwokatmurdza.pl
    Adres: ul. Szo­pe­na 17, III pię­tro, 35–055 Rzeszów

    Skon­tak­tuj się z Kan­ce­la­rią lub zare­zer­wuj pora­dę.

    Powyż­szy arty­kuł ma cha­rak­ter wyłącz­nie infor­ma­cyj­ny i nie sta­no­wi pora­dy praw­nej w kon­kret­nej spra­wie. Każ­da spra­wa wyma­ga indy­wi­du­al­nej ana­li­zy dokumentów.

    O auto­rze:

    Adwo­kat Damian Mur­dza jest człon­kiem Izby Adwo­kac­kiej w Rze­szo­wie. Pro­wa­dzi kan­ce­la­rię w Rze­szo­wie i udzie­la pomo­cy mię­dzy inny­mi w spra­wach kar­nych oraz doty­czą­cych odszko­do­wa­nia i zadość­uczy­nie­nia. Repre­zen­tu­je pokrzyw­dzo­nych i oso­by upraw­nio­ne do wyko­ny­wa­nia praw zmar­łe­go, a tak­że pro­wa­dzi obro­nę podej­rza­nych i oskar­żo­nych, w zakre­sie uzgod­nio­ne­go zlecenia.

    Specjalizujemy się w następujących obszarach prawa

    Prawo karne

      • Spo­rzą­dza­nie wnio­sków dowodowych

      • Spo­rzą­dza­nie pism procesowych

    Prawo cywilne

    Prawo pracy

    Rozwody

    Alimenty

    Prawo rodzinne

    • Pora­dy prawne
    • Spo­rzą­dza­nie innych pism procesowych
    • Odszko­do­wa­nie za błąd medyczny
    • Odszko­do­wa­nie za wypa­dek komunikacyjny
    • Odszko­do­wa­nie za kolizję
    • Odszko­do­wa­nie za wypa­dek przy pracy
    • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu likwi­da­cyj­nym (przed ubezpieczycielem)
    • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu sądowym
    • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu mediacyjnym;
    • Zgło­sze­nie szkody;
    • Spo­rzą­dza­nie pozwu o odszko­do­wa­nie i zadośćuczynienie

    Wykroczenia

    Prawo gospodarcze

    Odszkodowania

    Porady prawne

    Kompleksowa obsługa prawna

    Reklamacje

    Przewijanie do góry
    Call Now Button