Spadek – podział spadku

Spadek – rodzaje podziału spadku

Spadek może zostać podzielony przez spadkodawców w drodze umowy lub przez sąd.

Spadek
Podział spadku

Sądowy podział spadku

Zgodnie z prawem cywilnym, sąd na żądanie któregokolwiek ze spadkodawców może dokonać podziału masy spadkowej pomiędzy wszystkimi spadkobiercami.

Sądowy dział spadku powinien dotyczyć całości masy spadkowej. W szczególnych okolicznościach sąd może dokonać podziału części spadku.

Sąd dokonując podziału spadku może w szczególności przyznać poszczególnym spadkobiercom ściśle określone składniki majątkowe na rzecz poszczególnych spadkobierców. Sąd może przy tym jednocześnie określić wysokości wzajemnych spłat.

Spadek – umowny podział

Spadkobiercy mogą dokonać działu spadku pomiędzy sobą w drodze umowy.

Należy jednak pamiętać, że jeżeli umowa o podział spadku dotyczy nieruchomości, to ta umowa musi zostać sporządzona w drodze aktu notarialnego.

Natomiast jeżeli do spadku należy przedsiębiorstwo, to umowa o dział spadku powinna być zawarta w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. Jeżeli jednak w skład przedsiębiorstwa wchodzi nieruchomość albo przedsiębiorstwo jest objęte zarządem sukcesyjnym, to umowa o dział spadku powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

Umowny dział spadku może dotyczyć zarówno całości spadku jak i jego poszczególnych części.

Zaliczanie darowizn na poczet schedy spadkowej

Zgodnie z przepisami prawa cywilnego, w przypadku dziedziczenia ustawowego, gdy dział spadku następuje między zstępnymi albo między zstępnymi i małżonkiem, to spadkobiercy ci są wzajemnie zobowiązani do zaliczenia na schedę spadkową otrzymanych od spadkodawcy darowizn oraz zapisów windykacyjnych. Spadkobiercy są z tego obowiązku zwolnieni, gdy z oświadczenia spadkodawcy lub z okoliczności wynika, że darowizna lub zapis windykacyjny zostały dokonane ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia.

Należy jednak pamiętać, że spadkobierca zawsze może nałożyć obowiązek zaliczenia darowizny lub zapisu windykacyjnego na schedę spadkową także na innych spadkobierców ustawowych.

Zaliczeniu na schedę spadkową nie podlegają drobne darowizny zwyczajowo w danych stosunkach przyjęte. 

W przypadku, gdy wartość darowizny lub zapisu windykacyjnego podlegających zaliczeniu przewyższa wartość schedy spadkowej, to wówczas spadkobierca nie jest obowiązany do zwrotu nadwyżki. W wypadku takim nie uwzględnia się przy dziale spadku ani darowizny lub zapisu windykacyjnego, ani spadkobiercy zobowiązanego do ich zaliczenia.

Należy również pamiętać, że dalszy  zstępny spadkodawcy obowiązany jest do zaliczenia na schedę spadkową darowizny oraz zapisu windykacyjnego dokonanych przez spadkodawcę na rzecz jego wstępnego.

Sposób zaliczania darowizny lub zapisu windykacyjnego na spadek

Zaliczenie na schedę spadkową, zgodnie z prawem spadkowy, przeprowadza się w ten sposób, że wartość darowizn lub zapisów windykacyjnych podlegających zaliczeniu dolicza się do spadku lub do części spadku, która ulega podziałowi między spadkobierców obowiązanych wzajemnie do zaliczenia, po czym oblicza się schedę spadkową każdego z tych spadkobierców, a następnie każdemu z nich zalicza się na poczet jego schedy wartość darowizny lub zapisu windykacyjnego podlegającej zaliczeniu.

Należy jednak pamiętać, iż wartość przedmiotu darowizny oraz zapisu windykacyjnego oblicza się według stanu z chwili jej dokonania/otwarcia spadku, a według cen z chwili działu spadku. Przy zaliczaniu na schedę spadkową nie uwzględnia się jednak pożytków przedmiotu darowizny lub zapisu windykacyjnego.

Zaliczanie kosztów wychowania i wykształcenia na spadek

Zgodnie z przepisami prawa cywilnego, może dojść do zaliczenia na poczet schedy spadkowej kosztów wychowania i wykształcenia poniesionych przez spadkodawcę na rzecz spadkobiercy, który jest jego zstępnym. Jest to jednak możliwe wyłącznie, gdy koszty te przekraczają przeciętną miarę przyjętą w danym środowisku.

Usługi Kancelarii Adwokackiej w sprawach z zakresu spraw spadkowych

Kancelaria Adwokacka Adwokat Damian Murdza z siedzibą w Rzeszowie reprezentuje swoich klientów w sprawach spadkowych, w tym w sprawach o dział spadku.

Więcej informacji mogą Państwo uzyskać umawiając się z adwokatem na termin spotkania.

Zachęcamy również do odwiedzania fan page-u Kancelarii oraz naszej witryny.

Pomoc Prawna Online

Kancelaria Adwokacka Adwokat Damian Murdza z siedzibą w Rzeszowie oferuje Państwu możliwość uzyskania pomocy prawnej, w tym z zakresu prawa karnego za pośrednictwem Internetu.

Więcej informacji uzyskają Państwo w zakładce Porady Prawne Online.

Stan prawny na dzień 9 lutego 2022 r..