Adwokat Rzeszów - Adwokat Damian Murdza - Profesjonalna Pomoc Prawna
Umów konsultację
+48 695 460 778
+48 781 355 453

KANCELARIA ADWOKACKA

Adwokat Damian Murdza

w Rzeszowie

Adwokat Rzeszów - Adwokat Damian Murdza - Profesjonalna Pomoc Prawna

Przedawnienie roszczeń w prawie cywilnym – terminy, przerwanie biegu i skuteczna obrona

Przedawnienie roszczeń – sprawdź zasady ogólne i skorzystaj z pomocy Adwokata w Rzeszowie.
Przedaw­nie­nie rosz­czeń – poznaj zasa­dy i sko­rzy­staj z pomo­cy Adwo­ka­ta w Rze­szo­wie, aby zabez­pie­czyć swo­je interesy.

Stan praw­ny na dzień 29 czerw­ca 2026 r.

Przedaw­nie­nie rosz­czeń to insty­tu­cja pra­wa cywil­ne­go, któ­ra ozna­cza, że po upły­wie okre­ślo­ne­go ter­mi­nu dłuż­nik może uchy­lić się od zapła­ty, a w spra­wach prze­ciw­ko kon­su­men­to­wi wie­rzy­ciel co do zasa­dy nie może sku­tecz­nie doma­gać się zaspo­ko­je­nia przedaw­nio­ne­go rosz­cze­nia. To jed­nak nie jest pro­sty kal­ku­la­tor „3 lata albo 6 lat”. W prak­ty­ce o wyni­ku spra­wy decy­du­je to, od kie­dy liczyć ter­min, czy doszło do prze­rwa­nia albo zawie­sze­nia bie­gu przedaw­nie­nia, czy cho­dzi o przedaw­nie­nie czy ter­min zawi­ty (pre­klu­zyj­ny) oraz czy spra­wa jest jesz­cze przed sądem, czy już u komornika.

Ryzy­ko utra­ty pie­nię­dzy jest real­ne. Wie­rzy­ciel może bez­pow­rot­nie stra­cić moż­li­wość sku­tecz­ne­go docho­dze­nia zapła­ty, jeże­li zbyt dłu­go zwle­ka z pozwem. Dłuż­nik może nato­miast zapła­cić sta­ry dług, przed któ­rym dało­by się sku­tecz­nie obro­nić, jeśli nie pod­nie­sie zarzu­tu przedaw­nie­nia w odpo­wied­nim momen­cie. W spra­wach o zapła­tę czas bywa cichym wspól­ni­kiem jed­nej ze stron. Cza­sem bar­dzo kosztownym.

Jeże­li dłuż­nik zwle­ka z zapła­tą w Rze­szo­wie, Łań­cu­cie czy Prze­my­ślu albo to Ty otrzy­ma­łeś pozew, nakaz zapła­ty lub zawia­do­mie­nie od komor­ni­ka, nasza Kan­ce­la­ria może pil­nie prze­ana­li­zo­wać, czy rosz­cze­nie ule­gło przedaw­nie­niu i jakie czyn­no­ści nale­ży pod­jąć. Wię­cej infor­ma­cji o Kan­ce­la­rii znaj­dziesz na stro­nie głów­nej Kan­ce­la­rii oraz w zakład­ce pra­wo cywil­ne.

Masz pozew, nakaz zapła­ty albo wezwa­nie do zapła­ty? Sprawdź ter­min przedaw­nie­nia przed pod­ję­ciem decy­zji o zapła­cie, ugo­dzie albo odpo­wie­dzi na pismo. Sko­rzy­staj z pro­fe­sjo­nal­nych porad praw­nych, umów spo­tka­nie onli­ne lub przejdź do zakład­ki kon­takt.

Przedawnienie roszczeń w skrócie

Naj­waż­niej­sze zasa­dy war­to poznać już na począt­ku, ponie­waż to one naj­czę­ściej decy­du­ją o tym, czy spór sądo­wy ma rację bytu. Insty­tu­cję przedaw­nie­nia regu­lu­je Kodeks cywil­ny.

  • Zasa­da ogól­na: Przedaw­nie­niu ule­ga­ją rosz­cze­nia mająt­ko­we, czy­li na przy­kład rosz­cze­nia o zapła­tę, zwrot pożycz­ki, odszko­do­wa­nie, wyna­gro­dze­nie albo odsetki.

  • Ter­mi­ny: Ogól­ny ter­min przedaw­nie­nia wyno­si 6 lat, a dla świad­czeń okre­so­wych oraz rosz­czeń zwią­za­nych z pro­wa­dze­niem dzia­łal­no­ści gospo­dar­czej wyno­si 3 lata.

  • Koniec roku: Koniec ter­mi­nu przedaw­nie­nia przy­pa­da zwy­kle na ostat­ni dzień roku kalen­da­rzo­we­go, chy­ba że ter­min jest krót­szy niż 2 lata.

  • Wyma­gal­ność: Począ­tek bie­gu przedaw­nie­nia naj­czę­ściej zale­ży od wyma­gal­no­ści rosz­cze­nia, czy­li od chwi­li, gdy wie­rzy­ciel może żądać speł­nie­nia świadczenia.

  • Prze­rwa­nie i zawie­sze­nie: Prze­rwa­nie bie­gu przedaw­nie­nia powo­du­je, że ter­min bie­gnie cał­ko­wi­cie od nowa. Zawie­sze­nie ozna­cza nato­miast, że ter­min nie bie­gnie przez okre­ślo­ny czas, a po usta­niu prze­szko­dy bie­gnie dalej.

  • Pre­klu­zja: Nie każ­dy ter­min w pra­wie cywil­nym to przedaw­nie­nie. Nie­któ­re to ter­mi­ny zawi­te (pre­klu­zyj­ne), któ­rych skut­ki są znacz­nie bar­dziej rygorystyczne.

Przedawnienie a prekluzja – na czym polega różnica?

Nie każ­dy upływ cza­su rodzi takie same skut­ki praw­ne. Przedaw­nie­nie i pre­klu­zja bywa­ją potocz­nie wrzu­ca­ne do jed­ne­go wor­ka, ale z punk­tu widze­nia pro­ce­su sądo­we­go to dwa róż­ne świa­ty. Zro­zu­mie­nie tych róż­nic jest abso­lut­nie klu­czo­we przed pod­ję­ciem jakich­kol­wiek dzia­łań prawnych.

Przy przedaw­nie­niu rosz­cze­nie zasad­ni­czo nie wyga­sa – dłuż­nik może jed­nak uchy­lić się od jego zaspo­ko­je­nia, jeże­li sku­tecz­nie powo­ła się na zarzut przedaw­nie­nia. Przy pre­klu­zji (ter­mi­nie zawi­tym) upływ cza­su pro­wa­dzi zwy­kle do defi­ni­tyw­ne­go wyga­śnię­cia upraw­nie­nia, a sąd bie­rze ten fakt pod uwa­gę z urzę­du, nawet gdy dru­ga stro­na milczy.

Istota prekluzji według Sądu Najwyższego

W wyro­ku z dnia 11 maja 2016 r. (I CSK 304/15) Sąd Naj­wyż­szy wyja­śnił, że pre­klu­zja jest znacz­nie bar­dziej rygo­ry­stycz­na. Rosz­cze­nia obję­te ter­mi­nem pre­klu­zyj­nym po jego upły­wie wyga­sa­ją. Co nie­zwy­kle istot­ne, prze­pi­sy o prze­rwa­niu bie­gu przedaw­nie­nia nie mają zasto­so­wa­nia do ter­mi­nów pre­klu­zyj­nych. Ozna­cza to, że zwy­kłe “zło­że­nie pozwu w celu prze­rwa­nia bie­gu” może nie zadzia­łać, jeśli dany ter­min do zaskar­że­nia uchwa­ły czy zło­że­nia oświad­cze­nia miał cha­rak­ter zawity.

Terminy przedawnienia roszczeń – zestawienie tabelaryczne

Aby uła­twić wery­fi­ka­cję Pań­stwa sytu­acji praw­nej, przy­go­to­wa­li­śmy przej­rzy­ste zesta­wie­nie. Poniż­sza tabe­la wska­zu­je naj­częst­sze ter­mi­ny obo­wią­zu­ją­ce w obro­cie cywil­no­praw­nym i zasa­dy ich obliczania.

Rodzaj rosz­cze­niaPod­sta­wo­wy terminOd kie­dy liczyć terminUwa­gi prak­tycz­ne i Orzecznictwo
Rosz­cze­nia ogólne6 latOd dnia wyma­gal­no­ści roszczeniaZasto­so­wa­nie, jeże­li brak prze­pi­su szczególnego.
Rosz­cze­nia zwią­za­ne z pro­wa­dze­niem dzia­łal­no­ści gospodarczej3 lataOd dnia wyma­gal­no­ści roszczeniaLiczy się zwią­zek funk­cjo­nal­ny z działalnością.
Świad­cze­nia okresowe3 lataOsob­no dla każ­de­go świadczeniaDoty­czy czyn­szu, odse­tek, ali­men­tów.
Zwrot pożycz­kiZwy­kle 6 lat (3 lata dla firm)Od ter­mi­nu zwro­tu z umo­wy albo po wypowiedzeniuWyrok SN z 1 grud­nia 2016 r. (I PK 297/15): przy ozna­czo­nym ter­mi­nie zwro­tu rosz­cze­nie sta­je się wyma­gal­ne z jego upływem.
Odset­ki zasą­dzo­ne wyro­kiem (wyma­gal­ne w przyszłości)3 lataOd wyma­gal­no­ści poszcze­gól­nych odsetekWyni­ka z wyro­ków SN: I CSK 197/13 oraz IV CSK 528/15.
Rosz­cze­nie stwier­dzo­ne pra­wo­moc­nym wyro­kiem / ugodą6 latOd upra­wo­moc­nie­nia się orzeczeniaArt. 125 kc prze­wi­du­je szcze­gól­ne zasa­dy po wyroku.
Raty kre­dy­tu wyma­gal­ne przed wypowiedzeniemZwy­kle 3 lataOsob­no od ter­mi­nu płat­no­ści każ­dej ratyUchwa­ła SN z 10 maja 2023 r. (III CZP 52/22): wypo­wie­dze­nie kre­dy­tu nie zmie­nia bie­gu przedaw­nie­nia rat już wymagalnych.
Rosz­cze­nie z zachowku5 latCo do zasa­dy od ogło­sze­nia testamentuWyrok SN z 27 paź­dzier­ni­ka 2022 r. (II CSKP 306/22) pod­kre­śla szcze­gól­ny cha­rak­ter art. 1007 kc.
Rosz­cze­nia win­dy­ka­cyj­ne o wyda­nie nieruchomościNie przedaw­nia­ją sięNie doty­czyArt. 223 § 1 kc wyłą­cza przedaw­nie­nie rosz­czeń wydo­byw­czych dla właścicieli.

Jak liczyć koniec terminu przedawnienia?

Zgod­nie z art. 118 kc, jeże­li ter­min przedaw­nie­nia wyno­si co naj­mniej 2 lata, jego koniec przy­pa­da na ostat­ni dzień roku kalen­da­rzo­we­go. To bar­dzo waż­na zasa­da, któ­ra w wie­lu przy­pad­kach ratu­je wierzycieli.

Przy­kład: Jeże­li trzy­let­ni ter­min przedaw­nie­nia roz­po­czął się 15 mar­ca 2023 r., to co do zasa­dy nie zakoń­czy się 15 mar­ca 2026 r., lecz 31 grud­nia 2026 r. Jeże­li jed­nak ter­min jest krót­szy niż 2 lata, zasa­da koń­ca roku nie ma zasto­so­wa­nia. W uchwa­le z dnia 13 maja 2022 r. (III CZP 46/22) Sąd Naj­wyż­szy osta­tecz­nie potwier­dził te zasa­dy w kon­tek­ście prze­pi­sów przejściowych.

Kiedy roszczenie staje się wymagalne?

Wyma­gal­ność rosz­cze­nia to moment, od któ­re­go wie­rzy­ciel może sku­tecz­nie żądać od dłuż­ni­ka speł­nie­nia świad­cze­nia. To wła­śnie od tej chwi­li roz­po­czy­na się bieg przedaw­nie­nia. W wyro­ku z dnia 1 grud­nia 2016 r. (I PK 297/15) Sąd Naj­wyż­szy wska­zał, że przy pożycz­ce stro­ny mogą ozna­czyć ter­min jej zwro­tu w umo­wie, a z upły­wem tego ter­mi­nu rosz­cze­nie sta­je się wyma­gal­ne. Przy bra­ku ter­mi­nu nale­ży pamię­tać o art. 723 kc (zwrot w cią­gu sze­ściu tygo­dni po wypowiedzeniu).

Czy strony mogą zmienić termin przedawnienia w umowie?

Nie. Zgod­nie z art. 119 kc, ter­mi­ny przedaw­nie­nia nie mogą być skra­ca­ne ani prze­dłu­ża­ne przez czyn­ność praw­ną. Stro­ny nie mogą wpi­sać do umo­wy, że dług przedaw­ni się dopie­ro po 20 latach.

Nie ozna­cza to jed­nak, że nie moż­na prze­su­nąć ter­mi­nu zapła­ty. W uchwa­le skła­du 7 sędziów z dnia 22 paź­dzier­ni­ka 2021 r. (III CZP 78/20) Sąd Naj­wyż­szy wyja­śnił, że zakaz zmia­ny ter­mi­nu przedaw­nie­nia nie stoi na prze­szko­dzie umow­ne­mu odro­cze­niu ter­mi­nu speł­nie­nia świad­cze­nia. W takim przy­pad­ku, na sku­tek zgod­nej woli stron (np. pod­pi­sa­nia anek­su), przedaw­nie­nie zaczy­na biec na nowo z upły­wem nowe­go, odro­czo­ne­go ter­mi­nu zapłaty.

Jak skutecznie przerwać bieg przedawnienia?

Prze­rwa­nie bie­gu przedaw­nie­nia to naj­waż­niej­szy mecha­nizm ratun­ko­wy dla wie­rzy­cie­la. Zgod­nie z art. 123 kc, bieg przedaw­nie­nia prze­ry­wa się m.in. przez czyn­ność przed sądem pod­ję­tą w celu docho­dze­nia rosz­cze­nia oraz przez uzna­nie rosz­cze­nia przez dłuż­ni­ka. Po każ­dym prze­rwa­niu ter­min bie­gnie od nowa. Jak to wyglą­da w kon­kret­nych sytu­acjach oma­wia­my poniżej.

Czy muszę mieć adwokata w sprawie rozwodowej?

Samo, przed­są­do­we wezwa­nie do zapła­ty wysła­ne pocz­tą nie prze­ry­wa bie­gu przedaw­nie­nia. Ma ono zna­cze­nie dowo­do­we i jest wymo­giem for­mal­nym przed zło­że­niem pozwu, ale nie jest “czyn­no­ścią przed sądem”. Zbli­ża­ją­cy się koniec roku kalen­da­rzo­we­go wyma­ga sta­now­czych dzia­łań, takich jak wnie­sie­nie pozwu lub zawe­zwa­nie do ugody.

Zawezwanie do próby ugodowej a nowe przepisy

Histo­rycz­nie był to naj­częst­szy spo­sób na uciecz­kę przed przedaw­nie­niem. Nale­ży jed­nak sta­now­czo roz­gra­ni­czyć dwa sta­ny praw­ne, co zresz­tą szcze­gó­ło­wo obra­zu­je postę­po­wa­nie nie­pro­ce­so­we:

  • Do 30 czerw­ca 2022 r. wnio­sek taki zasad­ni­czo prze­ry­wał bieg przedaw­nie­nia (potwier­dza to uchwa­ła SN III CZP 22/24 z 15 maja 2025 r.).

  • Od 1 lip­ca 2022 r. wnio­sek o zawe­zwa­nie do pró­by ugo­do­wej nie prze­ry­wa już bie­gu przedaw­nie­nia, a jedy­nie go zawie­sza na czas trwa­nia postę­po­wa­nia pojednawczego.

Złożenie pozwu i rozszerzenie żądania

Wnie­sie­nie pozwu zatrzy­mu­je bieg przedaw­nie­nia, ale tyl­ko w ści­śle okre­ślo­nych gra­ni­cach. W posta­no­wie­niu z dnia 18 lip­ca 2023 r. (I CSK 4825/22) Sąd Naj­wyż­szy przy­po­mniał zasa­dę, że prze­rwa­nie nastę­pu­je tyl­ko co do czę­ści rosz­cze­nia obję­tej żąda­niem pozwu. Roz­sze­rze­nie powódz­twa w toku spra­wy prze­ry­wa przedaw­nie­nie nowej kwo­ty dopie­ro w dacie wnie­sie­nia pisma rozszerzającego.

Wyjątki przy odszkodowaniu, zadośćuczynieniu i bezpodstawnym wzbogaceniu

Od rygo­ry­stycz­nej zasa­dy doty­czą­cej roz­sze­rza­nia powódz­twa są wyjąt­ki korzyst­ne dla poszko­do­wa­nych. W wyro­kach z 21 listo­pa­da 2023 r. (II CSKP 1144/22) oraz z 21 lute­go 2024 r. (II CSKP 2036/22) SN wska­zał, że jeśli zmia­na wyso­ko­ści żąda­nia wyni­ka wyłącz­nie ze zmia­ny cen i koniecz­no­ści miar­ko­wa­nia należ­no­ści na datę wyro­ko­wa­nia, a inten­cją powo­da od począt­ku było docho­dze­nie cało­ści krzyw­dy z dane­go zda­rze­nia, to pier­wot­ny pozew sku­tecz­nie prze­ry­wa bieg przedaw­nie­nia rów­nież dla osta­tecz­nej, wyż­szej kwo­ty. Zobacz wię­cej w zakład­ce odszko­do­wa­nie.

Klauzula wykonalności i przelew wierzytelności

Wie­lo­let­nie spra­wy egze­ku­cyj­ne bywa­ją zawi­łe. W wyro­ku z 18 kwiet­nia 2023 r. (II CSKP 952/22) SN prze­są­dził, że przedaw­nie­nie nie bie­gnie, jeśli upraw­nio­ny nie ma moż­li­wo­ści wsz­czę­cia egze­ku­cji (brak klau­zu­li). Z kolei w posta­no­wie­niu z 29 listo­pa­da 2022 r. (I CSK 2515/22) jasno wska­za­no, że wnio­sek o klau­zu­lę i egze­ku­cję prze­ry­wa przedaw­nie­nie, a w razie prze­le­wu wie­rzy­tel­no­ści na fun­dusz seku­ry­ty­za­cyj­ny, co jest czę­ste w pra­wie gospo­dar­czym, nabyw­ca korzy­sta z prze­rwy wywo­ła­nej przez zbywcę.

PILNY KONTAKT Z ADWOKATEM DAMIANEM MURDZĄ:

📞 +48 695 460 778

Otrzy­ma­łeś pozew, nakaz zapła­ty, wezwa­nie z fun­du­szu seku­ry­ty­za­cyj­ne­go albo zawia­do­mie­nie od komor­ni­ka? Dzia­łaj, zanim minie ter­min na sprze­ciw lub zanim zło­żysz nie­for­tun­ne wyjaśnienia!

ZAREZERWUJ TERMIN KONSULTACJI ONLINE

Czy dług przedawniony trzeba zapłacić?

Przedaw­nie­nie nie spra­wia, że dług fizycz­nie wypa­ro­wu­je. Zobo­wią­za­nie prze­kształ­ca się w tzw. zobo­wią­za­nie natu­ral­ne – nadal ist­nie­je, ale dłuż­nik może uchy­lić się od jego przy­mu­so­we­go zaspokojenia.

Zgod­nie z aktu­al­ny­mi prze­pi­sa­mi, w spra­wach prze­ciw­ko kon­su­men­to­wi sąd powi­nien uwzględ­nić przedaw­nie­nie z urzę­du. Jed­nak w rela­cjach mię­dzy przed­się­bior­ca­mi (B2B) zarzut przedaw­nie­nia wyma­ga aktyw­ne­go pod­nie­sie­nia. Sąd Naj­wyż­szy (I CSK 351/17) pod­kre­śla, że zarzu­tu przedaw­nie­nia nie moż­na domnie­my­wać – musi on być sfor­mu­ło­wa­ny jasno, co jako pro­fe­sjo­nal­ny peł­no­moc­nik robię stan­dar­do­wo w pismach pro­ce­so­wych (potwier­dza to wyrok IV CSKP 38/21).

Czy komornik może ściągnąć przedawniony dług?

Komor­nik nie bada z urzę­du zasad­no­ści wyro­ku ani zarzu­tu przedaw­nie­nia z okre­su sprzed pro­ce­su. Dzia­ła na pod­sta­wie tytu­łu wyko­naw­cze­go. Jeże­li wie­rzy­ciel dys­po­nu­je pra­wo­moc­nym wyro­kiem zaopa­trzo­nym w klau­zu­lę, komor­nik przy­stą­pi do egze­ku­cji. Dro­gą obro­ny dłuż­ni­ka przed przedaw­nie­niem na tym eta­pie jest z regu­ły wyto­cze­nie powódz­twa prze­ciw­eg­ze­ku­cyj­ne­go (o pozba­wie­nie tytu­łu wyko­naw­cze­go wykonalności).

Przedawnienie odsetek po wyroku

To jeden z naj­częst­szych pro­ble­mów w spra­wach sta­rych dłu­gów. Zgod­nie z wyro­ka­mi Sądu Naj­wyż­sze­go (I CSK 197/13 oraz IV CSK 528/15):

  • Odset­ki wyma­gal­ne do dnia upra­wo­moc­nie­nia wyro­ku przedaw­nia­ją się w ter­mi­nie wła­ści­wym dla należ­no­ści z wyro­ku (6 lub 10 lat).

  • Odset­ki należ­ne w przy­szło­ści (za okres po upra­wo­moc­nie­niu) przedaw­nia­ją się zawsze w krót­szym, 3‑letnim ter­mi­nie jako świad­cze­nia okresowe.

Bieg terminu wobec małoletnich – spadki i zasiedzenie

Pra­wo cywil­ne roz­ta­cza ści­sły para­sol ochron­ny nad oso­ba­mi, któ­re nie ukoń­czy­ły 18. roku życia. Sytu­acje te wyma­ga­ją dodat­ko­wej czuj­no­ści ze stro­ny opie­ku­nów prawnych.

Odrzucenie spadku przez małoletniego

W posta­no­wie­niach V CSK 686/14 oraz III CSK 329/15 Sąd Naj­wyż­szy jed­no­znacz­nie usta­lił, że zło­że­nie wnio­sku do sądu rodzin­ne­go o zezwo­le­nie na odrzu­ce­nie spad­ku w imie­niu dziec­ka powo­du­je zawie­sze­nie bie­gu ter­mi­nu na zło­że­nie oświad­cze­nia nota­rial­ne­go. Ter­min nie bie­gnie przez cały okres trwa­nia spra­wy opiekuńczej.

Władza rodzicielska a zasiedzenie

Podob­nie jest z zasie­dze­niem, do któ­re­go sto­su­je się prze­pi­sy o przedaw­nie­niu. Zgod­nie z posta­no­wie­niem SN (IV CSK 253/13), do cza­su gdy mało­let­ni pozo­sta­je pod wła­dzą rodzi­ciel­ską, nie bie­gnie prze­ciw­ko nie­mu wobec przed­sta­wi­cie­la usta­wo­we­go ter­min zasie­dze­nia nale­żą­cej do nie­go nieruchomości.

Przedawnienie roszczeń związanych z działalnością gospodarczą

Rosz­cze­nia firm przedaw­nia­ją się szyb­ciej (3 lata). Jak wyni­ka z posta­no­wie­nia SN I CSK 115/24, poję­cie związ­ku z dzia­łal­no­ścią gospo­dar­czą rozu­mia­ne jest sze­ro­ko – nie cho­dzi tyl­ko o fak­tu­ry za sprze­daż, ale o wszel­ki funk­cjo­nal­ny zwią­zek z pro­wa­dze­niem firmy.

Uważ­nie trze­ba jed­nak podejść do struk­tu­ry spół­ek. Jak orzekł SN (III CZP 98/22), rosz­cze­nie koman­dy­ta­riu­sza nie­bę­dą­ce­go przed­się­bior­cą o wypła­tę zysku ze spół­ki koman­dy­to­wej nie jest rosz­cze­niem zwią­za­nym z dzia­łal­no­ścią gospo­dar­czą, zatem przedaw­nia się na zasa­dach ogólnych.

Przedawnienie roszczeń z ugody i rat

Zawar­cie ugo­dy nie zawsze two­rzy zupeł­nie nowy dług, ale ma cha­rak­ter usta­la­ją­cy, jak wska­zu­je wyrok II CSKP 72/22. Jeśli stro­ny roz­ło­żą dług na raty, to począ­tek bie­gu przedaw­nie­nia nale­ży liczyć osob­no dla każ­dej poszcze­gól­nej raty od dnia jej wyma­gal­no­ści, a nie od daty płat­no­ści ostat­niej z nich.

Przedawnienie roszczeń z zachowku

W spra­wach spad­ko­wych klu­czo­wy jest art. 1007 § 1 kc. Wyrok SN (II CSKP 306/22) przy­po­mi­na, że rosz­cze­nie o zacho­wek ule­ga przedaw­nie­niu z upły­wem 5 lat od ogło­sze­nia testa­men­tu, co sta­no­wi wyraź­ny wyją­tek od ogól­nych zasad wymagalności.

Przedawnienie a art. 5 kc

Powo­ła­nie się na zasa­dy współ­ży­cia spo­łecz­ne­go (art. 5 kc) w celu zablo­ko­wa­nia zarzu­tu przedaw­nie­nia bywa trak­to­wa­ne przez sądy z dużą rezer­wą, zwłasz­cza mię­dzy przed­się­bior­ca­mi. Nie­mniej, jak wska­zał SN w wyro­ku I CSK 1080/14, w wyjąt­ko­wych przy­pad­kach (np. skraj­na prze­wle­kłość orga­nów pań­stwa) sąd może uznać, że pod­nie­sie­nie zarzu­tu przedaw­nie­nia sta­no­wi nad­uży­cie prawa.

Jak sprawdzić, czy roszczenie jest przedawnione?

Pro­fe­sjo­nal­na ana­li­za wyma­ga skom­ple­to­wa­nia akt. Nale­ży ustalić:

  1. Rodzaj rosz­cze­nia i pod­sta­wę prawną.

  2. Datę wyma­gal­no­ści (ter­min z fak­tu­ry, wezwa­nia, umowy).

  3. Ewen­tu­al­ne prze­rwy bie­gu ter­mi­nu (wezwa­nia do ugo­dy przed 2022 rokiem, pozwy, wnio­ski egzekucyjne).

  4. Sta­tus praw­ny stron (kon­su­ment czy przedsiębiorca).

Co zrobić, gdy dostałeś pozew o przedawniony dług?

Nigdy nie igno­ruj kore­spon­den­cji z sądu. W pierw­szej kolej­no­ści nale­ży usta­lić ter­min na wnie­sie­nie sprze­ci­wu lub odpo­wie­dzi na pozew (zazwy­czaj 14 dni). Brak reak­cji, nawet w przy­pad­ku przedaw­nio­ne­go w 100% dłu­gu, może skoń­czyć się dla Cie­bie naka­zem zapła­ty i wizy­tą komor­ni­ka, chy­ba że wystę­pu­jesz w spra­wie jako kon­su­ment, a sąd zadzia­ła z urzędu.

Przykłady z praktyki adwokackiej

Poniż­sze przy­kła­dy mają cha­rak­ter wyłącz­nie fik­cyj­ny i zano­ni­mi­zo­wa­ny. Zosta­ły przy­go­to­wa­ne w celu zobra­zo­wa­nia czę­stych sytu­acji prawnych.

Klient i fundusz sekurytyzacyjny

Klient z Rze­szo­wa otrzy­mał nakaz zapła­ty od fun­du­szu, któ­ry rze­ko­mo nabył sta­ry kre­dyt z 2015 roku. Wyda­wa­ło się, że rosz­cze­nie ule­gło przedaw­nie­niu (minę­ły 3 lata). Jed­nak po prze­ana­li­zo­wa­niu akt oka­za­ło się, że pier­wot­ny bank sku­tecz­nie prze­rwał bieg przedaw­nie­nia poprzez wnio­sek egze­ku­cyj­ny, a fun­dusz – jako nabyw­ca wie­rzy­tel­no­ści – wszedł w jego pra­wa. Obro­na musia­ła więc sku­pić się na innej płaszczyźnie.

Wypadek i rozszerzenie powództwa

W spra­wie o zadość­uczy­nie­nie po wypad­ku powód­ka zgło­si­ła żąda­nie 20 000 zł. Bie­gli wyce­ni­li jej krzyw­dę na 80 000 zł. Po dwóch latach roz­sze­rzo­no powódz­two. Stro­na pozwa­na pod­nio­sła zarzut przedaw­nie­nia wyż­szej kwo­ty. Wyko­rzy­stu­jąc zasa­dy ugrun­to­wa­ne w orzecz­nic­twie (odwo­ła­nie się do tej samej pod­sta­wy fak­tycz­nej), sku­tecz­nie odpar­to zarzut ubezpieczyciela.

Dlaczego warto działać z profesjonalnym pełnomocnikiem?

Oce­na przedaw­nie­nia to nie tyl­ko pro­sta aryt­me­ty­ka. Wyma­ga ana­li­zy mate­rial­no­praw­nej (Kodeks cywil­ny) i pro­ce­so­wej. Jako Adwo­kat podej­mu­ję dla moich Klien­tów sze­reg nie­zbęd­nych kro­ków i pre­cy­zyj­nych ana­liz doku­men­ta­cji, aby odtwo­rzyć bieg wyda­rzeń i wła­ści­wie sfor­mu­ło­wać pisma pro­ce­so­we, uni­ka­jąc nie­po­trzeb­ne­go uzna­nia dłu­gu. Zapo­znaj się z peł­nym wachla­rzem pro­wa­dzo­nych spraw w dzia­le zakres usług.

Koszty sprawy o przedawnienie roszczeń i Cennik usług prawnych

Poniż­szy cen­nik usług praw­nych nie sta­no­wi ofer­ty w rozu­mie­niu Kodek­su cywil­ne­go. Zawie­ra infor­ma­cje orien­ta­cyj­ne, a osta­tecz­na cena jest usta­la­na indy­wi­du­al­nie po wery­fi­ka­cji dokumentacji.

Pora­dy prawne:

  • W godzi­nach pra­cy Kan­ce­la­rii (8:00–18:00) / Pora­da w sie­dzi­bie: 300,00 zł brutto

  • Poza godzi­na­mi / dni wol­ne: od 500,00 zł brutto

Pisma pro­ce­so­we i pozaprocesowe:

  • Spo­rzą­dze­nie pozwów i odpo­wie­dzi na pozew: od 600,00 zł brutto

  • Wnio­ski, ape­la­cje, zaża­le­nia: od 500,00 – 600,00 zł brutto

  • Wezwa­nia do zapła­ty / Rekla­ma­cje: od 400,00 zł brutto

Spra­wy o zapła­tę (wyna­gro­dze­nie zależ­ne od WPS):

  • do 5.000,00 zł – od 1.230,00 zł brutto

  • 10.001,00 zł do 50.000,00 zł – od 4.920,00 zł brutto

  • Przy wyż­szych kwo­tach lub trud­nych spra­wach sto­su­je­my opła­tę sta­łą (od 3.000 zł brut­to) + kosz­ty zastęp­stwa według roz­po­rzą­dze­nia MS + Suc­cess fee (10% net­to + 23% VAT od wygranej).

Kosz­ty sądo­we w spra­wach pra­cow­ni­czych: Pro­wa­dząc postę­po­wa­nia z zakre­su pra­wa pra­cy, przy­po­mi­nam, że pra­cow­ni­cy na mocy art. 35 usta­wy o kosz­tach sądo­wych są w dużej mie­rze zwol­nie­ni z pono­sze­nia opłat od pozwu, za wyjąt­kiem powództw, gdzie war­tość przed­mio­tu spo­ru prze­kra­cza kwo­tę 50 000 zł.

Ist­nie­je moż­li­wość roz­ło­że­nia wyna­gro­dze­nia Kan­ce­la­rii na raty.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

Poni­żej przy­go­to­wa­li­śmy odpo­wie­dzi na naj­częst­sze pyta­nia, kie­ro­wa­ne do nas tak­że pod­czas indy­wi­du­al­nych porad praw­nych.

Czy zawezwanie do próby ugodowej przerywa bieg przedawnienia?

Nie. Po zmia­nach obo­wią­zu­ją­cych od 1 lip­ca 2022 r. wnio­sek o zawe­zwa­nie do pró­by ugo­do­wej powo­du­je wyłącz­nie zawie­sze­nie bie­gu przedaw­nie­nia na czas trwa­nia postę­po­wa­nia pojed­naw­cze­go. Dla wnio­sków skła­da­nych przed 30 czerw­ca 2022 r. obo­wią­zy­wa­ły zasa­dy prze­wi­du­ją­ce prze­rwę (uchwa­ła SN III CZP 22/24).

Po jakim czasie przedawniają się odsetki z wyroku?

Odset­ki należ­ne w przy­szło­ści (czy­li za okres po upra­wo­moc­nie­niu się orze­cze­nia) przedaw­nia­ją się zawsze w krót­szym, 3‑letnim ter­mi­nie jako świad­cze­nia o cha­rak­te­rze okre­so­wym, co potwier­dza orzecz­nic­two Sądu Naj­wyż­sze­go (wyrok I CSK 197/13).

Czy wezwanie do zapłaty przerywa bieg przedawnienia?

Nie, samo przed­są­do­we wezwa­nie do zapła­ty dorę­czo­ne dłuż­ni­ko­wi pocz­tą nie wywo­łu­je skut­ku w posta­ci prze­rwa­nia bie­gu przedawnienia.

Jak podnieść zarzut przedawnienia w sądzie?

Zarzut ten musi zostać pod­nie­sio­ny w spo­sób wyraź­ny i sta­now­czy w odpo­wied­nim piśmie pro­ce­so­wym, takim jak sprze­ciw od naka­zu zapła­ty czy odpo­wiedź na pozew.

Czy sąd uwzględnia przedawnienie z urzędu?

Tak, jed­nak co do zasa­dy obo­wią­zek ten ist­nie­je w przy­pad­ku powództw wyta­cza­nych przez przed­się­bior­ców prze­ciw­ko kon­su­men­tom. W pozo­sta­łych rela­cjach, to pozwa­ny musi aktyw­nie ten zarzut podnieść.

Czy można zrzec się zarzutu przedawnienia?

Tak, jed­nak takie zrze­cze­nie odno­si sku­tek praw­ny wyłącz­nie wte­dy, gdy zosta­nie zło­żo­ne po upły­wie ter­mi­nu przedaw­nie­nia. Pró­by zrze­ka­nia się zarzu­tu w tre­ści umo­wy przed tym fak­tem są nieważne.

Czy pozew o część kwoty przerywa przedawnienie całego roszczenia?

Nie, co do zasa­dy wnie­sie­nie pozwu czę­ścio­we­go prze­ry­wa bieg przedaw­nie­nia tyl­ko w gra­ni­cach fak­tycz­nie wyar­ty­ku­ło­wa­ne­go żąda­nia finan­so­we­go, co wyma­ga ostrożności.

ile kosztuje analiza przedawnienia roszczenia?

Pod­sta­wo­wa pora­da praw­na w sie­dzi­bie naszej Kan­ce­la­rii, w trak­cie któ­rej pod­da­my wstęp­nej oce­nie Pań­stwa wezwa­nia lub naka­zy, wyno­si 300,00 zł brutto.

Źródła prawa i orzecznictwo

Pod­sta­wę niniej­sze­go arty­ku­łu sta­no­wią obo­wią­zu­ją­ce akty praw­ne oraz boga­te orzecz­nic­two naj­wyż­szych instancji.

  • Art. 117–125 Kodek­su cywil­ne­go oraz Art. 35 usta­wy o kosz­tach sądowych.

  • Uchwa­ły SN: III CZP 22/24, III CZP 52/22, III CZP 46/22, III CZP 98/22, III CZP 78/20.

  • Wyro­ki i posta­no­wie­nia SN: I CSK 4825/22, II CSKP 1144/22, II CSKP 2036/22, II CSKP 952/22, I CSK 2515/22, I CSK 304/15, I CSK 197/13, IV CSK 528/15, I PK 297/15, V CSK 686/14, III CSK 329/15, IV CSK 253/13, II CSKP 306/22, I CSK 115/24, II CSKP 72/22, I CSK 351/17, IV CSKP 38/21.

Potrzebujesz pomocy w sprawie przedawnienia roszczeń?

Otrzy­ma­łeś pozew o zapła­tę? Fun­dusz seku­ry­ty­za­cyj­ny żąda zapła­ty sta­re­go dłu­gu, a komor­nik gro­zi zaję­ciem rachun­ku po latach? Nie wiesz, czy Two­je nego­cja­cje ugo­dy zatrzy­ma­ły upływ ter­mi­nu przedaw­nie­nia? Skon­tak­tuj się i zabez­piecz swój majątek:

Kan­ce­la­ria Adwo­kac­ka Adwo­kat Damian Murdza

📍 ul. Szo­pe­na 17, pię­tro III, 35–055 Rzeszów

🔗 https://www.adwokatmurdza.pl

📞 +48 695 460 778

✉️ damianmurdza@adwokatmurdza.pl

🌐 Zare­zer­wuj spo­tka­nie online

Stan praw­ny: 29 czerw­ca 2026 r.

Niniej­szy arty­kuł ma cha­rak­ter wyłącz­nie infor­ma­cyj­ny i nie sta­no­wi pora­dy prawnej.

O auto­rze:

Adwo­kat Damian Mur­dza – adwo­kat pro­wa­dzą­cy wła­sną Kan­ce­la­rię w Rze­szo­wie, z powo­dze­niem zaj­mu­ją­cy się repre­zen­ta­cją Klien­tów w skom­pli­ko­wa­nych spo­rach cywil­nych, gospo­dar­czych i pra­cow­ni­czych. Sku­pia się na bez­kom­pro­mi­so­wej obro­nie praw mająt­ko­wych dłuż­ni­ków przed orga­na­mi egze­ku­cyj­ny­mi i fun­du­sza­mi sekurytyzacyjnymi.

Specjalizujemy się w następujących obszarach prawa

Prawo karne

    • Spo­rzą­dza­nie wnio­sków dowodowych

    • Spo­rzą­dza­nie pism procesowych

Wię­cej informacji

Prawo cywilne

Wię­cej informacji

Prawo pracy

Wię­cej informacji

Rozwody

Wię­cej informacji

Alimenty

Wię­cej informacji

Prawo rodzinne

  • Pora­dy prawne
  • Spo­rzą­dza­nie innych pism procesowych
  • Odszko­do­wa­nie za błąd medyczny
  • Odszko­do­wa­nie za wypa­dek komunikacyjny
  • Odszko­do­wa­nie za kolizję
  • Odszko­do­wa­nie za wypa­dek przy pracy
  • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu likwi­da­cyj­nym (przed ubezpieczycielem)
  • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu sądowym
  • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu mediacyjnym;
  • Zgło­sze­nie szkody;
  • Spo­rzą­dza­nie pozwu o odszko­do­wa­nie i zadośćuczynienie

Wię­cej informacji

Wykroczenia

Wię­cej informacji

Prawo gospodarcze

Wię­cej informacji

Odszkodowania

Wię­cej informacji

Porady prawne

Wię­cej informacji

Kompleksowa obsługa prawna

Wię­cej informacji

Reklamacje

Wię­cej informacji
Face­bo­ok Insta­gram Lin­ke­din Youtu­be Thre­ads X‑twitter Google Tik­tok
Adwokat Rzeszów - Adwokat Damian Murdza - Profesjonalna Pomoc Prawna

Kancelaria Adwokacka Adwokat Damian Murdza
Rzeszów, ul. Szopena 17, III piętro

Adwokat Damian Murdza - Ekspert cytowany w: Rzeczpospolita, Prawo.pl

© 2025 Kancelaria Adwokacka Adwokat Damian Murdza. Design i kodowanie szablonu WPDeveloper TM

Przewijanie do góry
Call Now Button