KANCELARIA ADWOKACKA

Adwokat Damian Murdza

w Rzeszowie

Pokrzywdzony
Pokrzyw­dzo­ny i jego uprawnienia

Jesteś ofia­rą prze­stęp­stwa i chcesz sku­tecz­nie docho­dzić swo­ich praw? W postę­po­wa­niu kar­nym przy­słu­gu­je Ci sze­reg upraw­nień – możesz mię­dzy inny­mi brać udział w czyn­no­ściach, skła­dać wnio­ski dowo­do­we, prze­glą­dać akta i doma­gać się odszko­do­wa­nia.
W arty­ku­le wyja­śniam krok po kro­ku, kim jest pokrzyw­dzo­ny, jakie ma pra­wa i jak adwo­kat może pomóc w ich egzekwowaniu.

📞 Pil­na pomoc – peł­no­moc­nik pokrzyw­dzo­ne­go (Rze­szów, Łań­cut, Prze­myśl, Strzy­żów)
Jeśli Pro­ku­ra­tor pla­nu­je umo­rzyć postę­po­wa­nie, nie cze­kaj – czas ma klu­czo­we zna­cze­nie.
Zadzwoń: +48 695 460 778 lub Umów spo­tka­nie (ter­mi­ny prio­ry­te­to­we dla pokrzywdzonych).

W skrócie: co zyskujesz jako pokrzywdzony

Pokrzyw­dzo­nypostę­po­wa­niu kar­nym ma real­ny wpływ na prze­bieg spra­wy. Naj­waż­niej­sze korzy­ści to:

  • Udział w czyn­no­ściach śled­czych – możesz skła­dać wnio­ski dowo­do­we, prze­glą­dać akta i reago­wać na błę­dy orga­nów ścigania.

  • Wgląd do mate­ria­łu dowo­do­we­go – masz pra­wo poznać dowo­dy i uzu­peł­nić je o własne.

  • Repre­zen­ta­cja przez adwo­ka­ta – peł­no­moc­nik pil­nu­je ter­mi­nów, opra­co­wu­je środ­ki odwo­ław­cze i uczest­ni­czy w rozprawach.

  • Rosz­cze­nia finan­so­we – możesz wno­sić o napra­wie­nie szko­dy, zadość­uczy­nie­nie lub nawiąz­kę (art. 46 kk).

  • Sta­tus stro­ny w pro­ce­sie – jako oskar­ży­ciel posił­ko­wy możesz samo­dziel­nie repre­zen­to­wać swo­je inte­re­sy przed sądem.

Etap Postę­po­wa­nia Upraw­nie­nie (Pra­wo Pokrzywdzonego) Pod­sta­wa Prawna
Przy­go­to­waw­czy (Śledz­two / Dochodzenie) Wgląd do akt i spo­rzą­dza­nie kopii Art. 156 § 5 kpk
Przy­go­to­waw­czy (Umorzenie/Odmowa) Zaża­le­nie na posta­no­wie­nie Prokuratora Art. 306 § 1 i 1a kpk
Sądo­wy Dzia­ła­nie jako Oskar­ży­ciel Posiłkowy Art. 53 kpk
Sądo­wy Wnio­sek o napra­wie­nie szko­dy / zadośćuczynienie Art. 46 kk
Ogól­ne Usta­no­wie­nie peł­no­moc­ni­ka (Adwo­ka­ta) Art. 87 § 1 kpk

Kto to jest pokrzywdzony i kiedy zyskuje status strony?

Zgod­nie z art. 49 § 1 kpk, pokrzyw­dzo­nym jest oso­ba fizycz­na lub praw­na, któ­rej dobro praw­ne zosta­ło bez­po­śred­nio naru­szo­ne lub zagro­żo­ne prze­stęp­stwem.
Bez­po­śred­niość ozna­cza, że mię­dzy czy­nem a naru­sze­niem dobra nie może być ogniw pośrednich.

Nie będzie więc pokrzyw­dzo­nym ten, kto tyl­ko pośred­nio odczuł skut­ki prze­stęp­stwa, np. poniósł szko­dę finan­so­wą z powo­du dzia­łań innej osoby.

Taką inter­pre­ta­cję potwier­dza wyrok Sądu Ape­la­cyj­ne­go we Wro­cła­wiu z 11 kwiet­nia 2019 r., II AKa 23/19, w któ­rym stwierdzono:

Wymóg bez­po­śred­nio­ści naru­sze­nia lub zagro­że­nia dobra praw­ne­go spra­wia, że nie są pokrzyw­dzo­ny­mi oso­by lub insty­tu­cje, któ­re napra­wi­ły szko­dę wyrzą­dzo­ną przez oso­bę trze­cią i z tego tytu­łu mają rosz­cze­nia regre­so­we, z wyjąt­kiem zakła­du ubezpieczeń.

Kluczowe ograniczenie w wypadkach komunikacyjnych

War­to pamię­tać, że nie w każ­dej sytu­acji koli­zji lub wypad­ku dro­go­we­go są Pań­stwo pokrzyw­dzo­ny­mi w rozu­mie­niu kpk.
Upraw­nie­nia oskar­ży­cie­la posił­ko­we­go nie przy­słu­gu­ją uczest­ni­kom wypad­ku, u któ­rych naru­sze­nie czyn­no­ści narzą­du cia­ła lub roz­strój zdro­wia trwa­ły nie dłu­żej niż sie­dem dni (art. 157 § 2 kk), ani też oso­bom, któ­re dozna­ły wyłącz­nie szko­dy o cha­rak­te­rze mająt­ko­wym (np. znisz­cze­nie samo­cho­du).
Takie sta­no­wi­sko przy­jął Sąd Naj­wyż­szy w posta­no­wie­niu z 31 mar­ca 2017 r., III KK 147/17, co ozna­cza, że w tych przy­pad­kach rosz­czeń nale­ży docho­dzić wyłącz­nie na dro­dze cywilnej.

Specyficzny przypadek oszustw bankowych

Ist­nie­ją jed­nak sytu­acje, gdzie mimo zło­żo­nych rela­cji praw­nych sta­tus pokrzyw­dzo­ne­go przy­słu­gu­je.
Jeśli środ­ki pie­nięż­ne zosta­ły wypła­co­ne z Two­je­go rachun­ku ban­ko­we­go oso­bie nie­upraw­nio­nej w wyni­ku oszu­stwa (np. poprzez wpro­wa­dze­nie w błąd pra­cow­ni­ka ban­ku), Two­je dobro praw­ne zosta­je bez­po­śred­nio naru­szo­ne, ponie­waż nie możesz swo­bod­nie korzy­stać ze swo­ich środ­ków do momen­tu korek­ty sal­da.
W takiej sytu­acji posia­dacz rachun­ku ban­ko­we­go ma sta­tus pokrzyw­dzo­ne­go w rozu­mie­niu art. 49 § 1 kpk, co potwier­dził Sąd Naj­wyż­szy w posta­no­wie­niu z 28 kwiet­nia 2016 r., I KZP 3/16.

Ozna­cza to, że mimo iż for­mal­nie wła­ści­cie­lem środ­ków jest bank, fak­tycz­ne ogra­ni­cze­nie moż­li­wo­ści dys­po­no­wa­nia pie­niędz­mi bez­po­śred­nio naru­sza dobro posia­da­cza rachunku.

Z kolei Sąd Naj­wyż­szy w wyro­ku z 30 listo­pa­da 2017 r., III KK 185/17 wska­zał, że pokrzyw­dzo­ny nie tra­ci swo­je­go sta­tu­su, gdy nie­le­gal­nie zdo­by­te mie­nie z prze­stęp­stwa pier­wot­ne­go sta­je się przed­mio­tem pra­nia pie­nię­dzy (art. 299 kk).
To waż­na teza – ofia­ra pier­wot­ne­go czy­nu zacho­wu­je swo­je pra­wa rów­nież w póź­niej­szych etapach.

Po wnie­sie­niu aktu oskar­że­nia możesz wystę­po­wać jako oskar­ży­ciel posił­ko­wy (art. 53 kpk), a gdy pro­ku­ra­tor odmó­wi wsz­czę­cia lub umo­rzy postę­po­wa­nie – zło­żyć sub­sy­diar­ny akt oskar­że­nia (art. 55 § 1 kpk).

Kluczowe uprawnienia pokrzywdzonego w postępowaniu

Pokrzyw­dzo­ny ma inne upraw­nie­nia na eta­pie postę­po­wa­nia przy­go­to­waw­cze­go, a inne po skie­ro­wa­niu aktu oskar­że­nia do sądu. War­to znać oba katalogi.

Etap postępowania przygotowawczego (śledztwo / dochodzenie)

Na tym eta­pie pokrzyw­dzo­ny mię­dzy inny­mi może:

  • zło­żyć zawia­do­mie­nie o popeł­nie­niu prze­stęp­stwa, pisem­nie lub ust­nie do protokołu,

  • brać udział w czyn­no­ściach, np. prze­słu­cha­niu świadków,

  • skła­dać wnio­ski dowo­do­we i żądać zabez­pie­cze­nia dowodów,

  • mieć wgląd do akt spra­wy i spo­rzą­dzać kopie,

  • zło­żyć zaża­le­nie na posta­no­wie­nie o odmo­wie wsz­czę­cia lub o umorzeniu,

  • usta­no­wić peł­no­moc­ni­ka z wybo­ru lub z urzę­du.

Etap postępowania sądowego

Po wnie­sie­niu aktu oskar­że­nia pokrzyw­dzo­ny może mię­dzy innymi:

  • dzia­łać jako oskar­ży­ciel posił­ko­wy (samo­dziel­nie lub obok prokuratora),

  • skła­dać wnio­ski dowo­do­we i oświad­cze­nia koń­co­we,

  • wno­sić o napra­wie­nie szko­dy lub zadość­uczy­nie­nie,

  • doma­gać się zwro­tu kosz­tów peł­no­moc­ni­ka w razie ska­za­nia oskar­żo­ne­go.

Rola adwokata – jak realnie pomaga pokrzywdzonemu

Adwo­kat peł­nią­cy rolę peł­no­moc­ni­ka pokrzyw­dzo­ne­go pil­nu­je ter­mi­nów, opra­co­wu­je środ­ki odwo­ław­cze i aktyw­nie uczest­ni­czy w postę­po­wa­niu.
Naj­waż­niej­sze obsza­ry pomocy:

  • przy­go­to­wa­nie zawia­do­mie­nia o prze­stęp­stwie w spo­sób kom­plet­ny i spój­ny z wymo­ga­mi kpk,

  • for­mu­ło­wa­nie wnio­sków dowo­do­wych i udział w przesłuchaniach,

  • ana­li­za akt, wykry­wa­nie błę­dów w śledztwie,

  • zło­że­nie zaża­le­nia na umo­rze­nie lub odmo­wę wszczęcia,

  • przy­go­to­wa­nie sub­sy­diar­ne­go aktu oskarżenia,

  • wnio­sek o napra­wie­nie szko­dy lub zadośćuczynienie,

  • dba­łość o wła­ści­we orze­cze­nie kosz­tów zastęp­stwa procesowego.

Przy prze­stęp­stwach gospo­dar­czych lub zło­żo­nych spra­wach (np. art. 299 kk – pra­nie pie­nię­dzy) adwo­kat zadba, by pra­wa pokrzyw­dzo­ne­go nie zosta­ły pomi­nię­te – zgod­nie z zasa­dą potwier­dzo­ną w wyro­ku SN III KK 185/17.

PILNY KONTAKT Z ADWOKATEM DAMIANEM MURDZĄ

Nie pozwól, aby Pro­ku­ra­tor umo­rzył Two­ją spra­wę bez Two­jej wie­dzy. Peł­no­moc­nik Pokrzyw­dzo­ne­go dzia­ła natych­miast, skła­da­jąc zaża­le­nie lub sub­sy­diar­ny akt oskarżenia.

Zadzwoń teraz: +48 695 460 778. Dzia­łaj, zanim upły­ną klu­czo­we terminy!

Co zrobić, gdy prokurator umorzy postępowanie?

Umo­rze­nie nie koń­czy spra­wy. Pokrzyw­dzo­ny ma prawo:

  • wnieść zaża­le­nie w ter­mi­nie 7 dni od dorę­cze­nia posta­no­wie­nia (art. 306 kpk),

  • zło­żyć wnio­sek o pod­ję­cie umo­rzo­ne­go postę­po­wa­nia, jeśli poja­wią się nowe dowody,

  • po wyczer­pa­niu try­bu zaża­le­nio­we­go – wnieść sub­sy­diar­ny akt oskar­że­nia (art. 55 § 1 kpk).

Zwróć uwa­gę, że zgod­nie z orze­cze­niem SA Wro­cław II AKa 23/19, o sta­tu­sie pokrzyw­dzo­ne­go decy­du­je cha­rak­ter naru­sze­nia dobra praw­ne­go, a nie for­mal­ne wpi­sa­nie na listę przez pro­ku­ra­to­ra.
Jeże­li więc organ ści­ga­nia błęd­nie uznał, że nie jesteś stro­ną – adwo­kat może sku­tecz­nie to podważyć.

Przykład z praktyki Kancelarii: reprezentacja rodziny ofiar wypadku śmiertelnego (SR Strzyżów)

Kan­ce­la­ria repre­zen­to­wa­ła naj­bliż­szych ofiar wypad­ku dro­go­we­go, któ­ry miał miej­sce na tere­nie dzia­ła­nia Sądu Rejo­no­we­go w Strzy­żo­wie.
Na eta­pie postę­po­wa­nia przy­go­to­waw­cze­go uczest­ni­czy­li­śmy w prze­słu­cha­niach świad­ków i wnio­skach dowo­do­wych, co pozwo­li­ło zabez­pie­czyć klu­czo­wy mate­riał dowo­do­wy.
W postę­po­wa­niu sądo­wym peł­ni­li­śmy funk­cję peł­no­moc­ni­ka oskar­ży­cie­li posił­ko­wych – dopro­wa­dza­jąc do ska­za­nia spraw­cy oraz orze­cze­nia środ­ków kom­pen­sa­cyj­nych na rzecz rodzi­ny pokrzyw­dzo­nych.
To poka­zu­je, że aktyw­na rola adwo­ka­ta od począt­ku śledz­twa ma klu­czo­we zna­cze­nie dla koń­co­we­go wyni­ku spra­wy.

Najczęstsze pytania (FAQ)

Czy potrzebuję pełnomocnika, jeśli prokurator prowadzi sprawę?

Nie zawsze, ale w prak­ty­ce peł­no­moc­nik zwięk­sza szan­se na sku­tecz­ne pro­wa­dze­nie spra­wy – pil­nu­je ter­mi­nów i chro­ni Two­je inte­re­sy (art. 87 § 1 kpk).

Kiedy mogę żądać odszkodowania i zadośćuczynienia?

Wnio­sek o napra­wie­nie szko­dy lub zadość­uczy­nie­nie możesz zło­żyć już w pro­ce­sie kar­nym (art. 46 kk). Nie musisz cze­kać na odręb­ne postę­po­wa­nie cywilne.

 

Czy mogę uczestniczyć w przesłuchaniu świadków lub podejrzanych?

Tak, możesz wno­sić o dopusz­cze­nie do czyn­no­ści (art. 315 kpk) i zada­wać pyta­nia za pośred­nic­twem pro­wa­dzą­ce­go czynność.

Co zrobić, jeśli policja odmawia przyjęcia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa?

Jeśli Poli­cja odma­wia przy­ję­cia zawia­do­mie­nia o popeł­nie­niu prze­stęp­stwa, to złóż zawia­do­mie­nie bez­po­śred­nio do pro­ku­ra­tu­ry. Masz pra­wo otrzy­mać potwier­dze­nie jego zło­że­nia i numer sprawy.

Czy zachowam status pokrzywdzonego, gdy sprawa obejmuje pranie pieniędzy?

Tak. Sąd Naj­wyż­szy w wyro­ku III KK 185/17 potwier­dził, że ofia­ra pier­wot­ne­go prze­stęp­stwa zacho­wu­je sta­tus pokrzyw­dzo­ne­go tak­że przy prze­stęp­stwach z art. 299 kk.

Koszty pomocy prawnej

Dla przej­rzy­sto­ści przed­sta­wiam orien­ta­cyj­ny cen­nik Kan­ce­la­rii w spra­wach karnych:

  • Pora­da praw­na – od 300 zł brut­to,

  • Postę­po­wa­nie przy­go­to­waw­cze – od 2.000 zł brut­to,

  • Sąd I instan­cji – od 2.000 zł brut­to,

  • Sąd II instan­cji – od 1.000 zł brut­to.

Każ­de sta­dium spra­wy jest wyce­nia­ne osob­no, w zależ­no­ści od jej stop­nia skomplikowania.

Źródła prawa i orzecznictwo

Zostałeś pokrzywdzony? Skontaktuj się z adwokatem

Nie cze­kaj, aż spra­wa zosta­nie umo­rzo­na – dzia­łaj od razu. Skon­tak­tuj się, aby przy­go­to­wać zawia­do­mie­nie o popeł­nie­niu prze­stęp­stwa, wnio­sek dowo­do­wy lub zaża­le­nie.
📞 +48 695 460 778 · 🌐 Umów spo­tka­nie · 📍 Rze­szów, ul. Szo­pe­na 17, III Piętro

Kan­ce­la­ria Adwo­kac­ka Adwo­kat Damian Mur­dza
📍 ul. Szo­pe­na 17, pię­tro III, 35–055 Rze­szów
🔗 www.adwokatmurdza.pl
📞 +48 695 460 778
✉️ damianmurdza@adwokatmurdza.pl
🌐 Umów spo­tka­nie
📍 Wizy­tów­ka Google
Media spo­łecz­no­ścio­we: Face­bo­ok Insta­gram Lin­ke­dIn

Stan praw­ny: 28 paź­dzier­ni­ka 2025 r.
Mate­riał infor­ma­cyj­ny – nie sta­no­wi pora­dy prawnej.

Specjalizujemy się w następujących obszarach prawa

Prawo karne

    • Spo­rzą­dza­nie wnio­sków dowodowych

    • Spo­rzą­dza­nie pism procesowych

Prawo cywilne

Prawo pracy

Rozwody

Alimenty

Prawo rodzinne

  • Pora­dy prawne
  • Spo­rzą­dza­nie innych pism procesowych
  • Odszko­do­wa­nie za błąd medyczny
  • Odszko­do­wa­nie za wypa­dek komunikacyjny
  • Odszko­do­wa­nie za kolizję
  • Odszko­do­wa­nie za wypa­dek przy pracy
  • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu likwi­da­cyj­nym (przed ubezpieczycielem)
  • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu sądowym
  • Repre­zen­ta­cja Klien­ta w postę­po­wa­niu mediacyjnym;
  • Zgło­sze­nie szkody;
  • Spo­rzą­dza­nie pozwu o odszko­do­wa­nie i zadośćuczynienie

Wykroczenia

Prawo gospodarcze

Odszkodowania

Porady prawne

Kompleksowa obsługa prawna

Reklamacje

Przewijanie do góry
Call Now Button